Radio Kraków

Regiony kultury


RSS Spotify

Od folkloru i tradycji po artystyczny eksperyment - karuzela spotkań i tematów. Dobór? Subiektywny. Ograniczenia zostawiamy innym. Tego, co ciekawe w kulturze poszukujemy tam, gdzie oczy poniosą i często tam, gdzie diabeł mówi dobranoc.

Audycja startuje 24 stycznia. Do usłyszenia od poniedziałku do piątku o godz. 13:00.

Podcasty

56. Sabałowe Bajania

Do niedzieli potrwa wielkie świętowanie w Bukowinie Tatrzańskiej - trwa 56. Festiwal Folkloru Polskiego Sabałowe Bajania. O nagrodę grand prix - Bukowiańskiego Buka powalczą tradycyjnie gawędziarze, instrumentaliści, śpiewacy, drużbowie oraz starości weselni. Impreza przyciąga miłośników tradycji i kultury regionalnej z całej Polski. Po paradzie zaprzęgów, równie dużo emocji wzbudza Sabałowa Noc. Z soboty na niedzielę odbędzie się ceremonia pasowania na Zbójnika oraz nadanie honorowego tytułu Wiyrchowyj Orlicy.

60 lat Oświęcimskiego Centrum Kultury

Najpierw był Zakładowy Dom Kultury Zakładów Chemicznych Oświęcim, później Miejski Ośrodek Kultury i wreszcie - Oświęcimskie Centrum Kultury. Mieszkańcy mogą korzystać z kina, oglądać spektakle i wystawy. To tutaj mają miejsce spotkania Uniwersytetu Trzeciego Wieku czy Oświęcimskiego Uniwersytetu Dziecięcego. Nie brak przestrzeni dla sceny alternatywnej. Na uwagę zasługuje także sam monumentalny budynek i polichromia Witolda Kaczanowskiego.

Festiwalowy leksykon przewodnikiem po Krynicy

55. Festiwalowi im. Jana Kiepury towarzyszyć będzie premiera książki "Krynica rozśpiewane miasto. Leksykon Festiwalu im. Jana Kiepury". Agnieszka Malatyńska-Stankiewicz przedstawiła historię uzdrowiska i tradycji muzycznych w 85 hasłach. Wydawnictwo jest bogato ilustrowane. Za oprawę graficzną odpowiada Adrianna Pulchny.

40. Łemkowska Watra pod hasłem "Jedność daje siłę"

Tegoroczna Watra odbędzie się pod hasłem "Jedność daje siłę". To największe i najbardziej wyczekiwane wydarzenie przez Łemków zjeżdżających do Zdyni z różnych zakątków świata. Organizatorzy poświęcą jeden blok koncertowy wojnie w Ukrainie. Będzie także blok programowy poświęcony 75. rocznicy Akcji "Wisła". Gość audycji: Natalia Hładyk ze Zjednoczenia Łemków.

Ponad 200 prac wpłynęło do konkursu Małopolska Nagroda Poetycka Źródło

To odbywający się od sześciu w Borzęcinie i Tarnowie ogólnopolski konkurs adresowany do osób pełnoletnich. Wiersze ocenia czteroosobowe jury złożone z poetów - Józefa Barana, Jadwigi Maliny, Adama Ziemianina oraz aktorki Beaty Paluch. Laureatów poznamy w październiku podczas uroczystej gali w Centrum Sztuki Mościce w Tarnowie.

Rabka Festival rozpoczęty

Rabka Festival, czyli Międzynarodowy Festiwal Literatury Dziecięcej w Rabce-Zdroju rozpoczęty! To już 9. odsłona czytelniczego święta dla najmłodszych. Tym razem tematem przewodnim jest rodzina i uczucia. Festiwal tradycyjnie otworzyli sami zainteresowani, czyli dzieci - w budynku Miejskiej Biblioteki Publicznej i dworca kolejowego zarazem.

20 lat Małopolskiego Instytutu Kultury

Małopolski Instytut Kultury obchodzi w tym roku 20 urodziny. Początków działalności należy jednak szukać znacznie wcześniej. Obecnie działalność MIK opiera się na trzech filarach: Region (inicjowanie i organizowanie wydarzeń promujących kulturę regionu), Rozwój (tworzenie sieci współpracy), Refleksja (obserwacja i analiza procesów zachodzących w kulturze). Jaki się zmienia instytut? I co zaplanowano w ramach jubileuszu? Goście audycji: Joanna Orlik, dyrektorka MIK oraz Marta Chlanda, specjalistka ds. komunikacji.

Żegiestów-Zdroj - jedziemy do wód!

W Regionach Kultury jedziemy do wód! Żegiestów-Zdroj, kiedyś najsłynniejsze i najbardziej luksusowe uzdrowisko przez wiele lat popadało w ruinę. Otwarta na nowo pijalnia Anna jest zwiastunem zmian i pretekstem do przypomnienia historii.

Przed nami 7. Zakopiański Festiwal Literacki

"Na tatrzańskim szlaku literatury" to hasło tegorocznego festiwalu. Pasjonatów książki przyciągają pod Giewont spotkania z autorami, premiery, a także warsztaty. Zwieńczeniem tej części festiwalu jest przyznanie Nagrody Literackiej Zakopanego. Ważną imprezą towarzyszącą są Targi Książki na Placu Niepodległości.

Dworki, pejzaże, portrety. Twórczość Bronisławy Rychter-Janowskiej

Nastrojowe obrazy z motywami staropolskiej wsi oraz portrety i tkaniny artystyczne można obejrzeć na wystawie zatytułowanej "Dworki, pejzaże, portrety. Twórczość Bronisławy Rychter-Janowskiej". Ekspozycję zorganizowano w zabytkowych wnętrzach Galerii Marii Ritter, miejscu harmonizującym z tematami i charakterem malarstwa tej cenionej artystki. W audycji gościły kuratorki wystawy: Anna Florek, Edyta Ross-Pazdyk, Justyna Stasiek-Harabin.

"Malarki z Powiśla Dąbrowskiego"

Wystawa w Muzeum Etnograficznym w Tarnowie prezentuje wizerunki i prace 50. dawnych, nieżyjących już, artystek ludowych pochodzących z „malowanych wsi” w regionie tarnowskim. Ekspozycja odkrywa fragment bogatych zbiorów tarnowskiego Muzeum Okręgowego organizującego od prawie 50 już lat konkurs „Malowana Chata”. Pokazuje nie tylko piękne, unikatowe eksponaty – malowanki reprezentujące wzornictwo i styl każdej z malarek, ale także przedstawia na planszach dokumentację ich twórczości.

Świat roślin w dawnych zwyczajach

Noc Świętojańska za nami. Trwa lato - zaryzykujmy - najpiękniejsza pora roku. Czas intensywnego kwitnienia i zbioru plonów. W Regionach Kultury rozmawiamy o przenikaniu tradycji, wierzeń i zwyczajów ze światem roślin. Gość audycji: antropolog kultury Dorota Majkowska-Szajer z Muzeum Etnograficznego w Krakowie.

Klasztor Franciszkanów Reformatów w Kętach

Kęty na pograniczu śląsko-małopolskim są nazywane miastem kościołów. W Regionach Kultury odwiedzamy klasztor Ojców Franciszkanów Reformatów wraz z kościołem Najświętszej Marii Panny. W chórze zakonnym wyeksponowano niezwykle cenną gotycką Pietę datowaną na XV wiek. Na uwagę zasługuje także ogród podzielony na część ozdobną i owocową. Goście audycji: o. Rajmund Wilk OFM, gwardian oraz Janusz Kudłacik, historyk Muzeum im. Aleksandra Kłosińskiego w Kętach.

Zamek i skansen w Dobczycach

W regionach Kultury odwiedzamy Dobczyce pod Krakowem. Ruiny zamku królewskiego i pobliski skansen przyciągają coraz więcej zainteresowanych. W skansenie na szczególną uwagę zasługuje dom pogrzebowy z cennym karawanem. Oba obiekty są prowadzone przez Muzeum Regionalne PTTK w Dobczycach. Gość audycji: Maria Topa, dyrektor muzeum.

W Regionach Kultury o Janie Szczepaniku - "polskim Edisonie"

W 2022 roku obchodzimy 150. rocznicę urodzin Jana Szczepanika, nazywanego "polskim Edisonem". Jego liczne patenty przyczyniły się do rozwoju m.in. fotografii barwnej, telewizji czy przemysłu tkackiego. Z tej okazji w Muzeum Okręgowym w Tarnowie otworzono wystawę "Jan Szczepanik - Geniusz, Wynalazca, Konstruktor".

Perełka modernistycznej architektury w Chełmku k. Oświęcimia

Kolonia robotnicza w Chełmku. To miało być idealne w zamierzeniu morawskiego przemysłowca miasto. W Regionach Kultury rozmawiamy o perełce modernistycznej architektury, a także o jasnych i ciemnych stronach założenia założenia Tomasza Baty.

O modelu sarkofagu królowej Jadwigi odnalezionym w Tarnowie

W Tarnowie po kilkudziesięciu latach odnalazł się model sarkofagu królowej Jadwigi. To bozzetto wykonane przez Antoniego Madeyskiego w 1901 roku w Rzymie. Zapewniło mu ono wygraną w konkursie na sarkofag władczyni na Wawelu, który wyrzeźbił rok później w marmurze kararyjskim.

Wizyta w dworku "Zacisze" w Miechowie

Dworek "Zacisze" w Miechowie to jeden z ciekawszych przykładów architektury drewnianej w Małopolsce. Wcześniej mieściło się tam niewielkie Muzeum im. Tadeusza Kościuszki. Obecnie opiekę nad zabytkiem sprawuje Biuro Wystaw Artystycznych "U Jaksy". Warto zaplanować zwiedzanie dworku jeszcze w czerwcu, ponieważ na początku lipca rozpocznie się dłuższy remont. Goście audycji: Paweł Olchawa - dyrektor BWA i Marcin Piekarczyk - lokalny przewodnik.

Narodowy Instytut Dziedzictwa świętuje w tym roku 60-lecie misji

Do Krakowa dotarła wystawa zatytułowana "Przyszłym pokoleniom". To pretekst do tego, by porozmawiać o obszarach działania instytutu na rzecz ochrony zabytków, materialnego i niematerialnego dziedzictwa kulturowego, a także o wyzwaniach. Goście audycji: Katarzyna Zalasińska - dyrektor NID, Monika Bogdanowska - zastępca dyrektora NID oraz Andrzej Siwek - dyrektor oddziału terenowego NID w Krakowie.

Dziedzictwo wołoskie na terenie Sądecczyzny w komiksie

"Przybysze. Wołosi w Ochotnicy i Tylmanowej" - to pierwszy komiks o osadnictwie wołoskim na ziemiach polskich. Album w przystępny sposób prezentuje dziedzictwo wędrownych pasterzy, którzy pojawili się na Sądecczyźnie pod koniec XIV wieku. Goście audycji: Marcin Wierzchowski - grafik oraz Artur Wabik - twórca scenariusza.

Za nami 36. edycja Tarnowskiej Nagrody Filmowej

Już po raz 36. Tarnów od 27 maja był sercem polskiej kinematografii za sprawą kolejnej już edycji Tarnowskiej Nagrody Filmowej – Festiwalu wybranych polskich filmów pełnometrażowych. Festiwal zakończyła 4 czerwca Gala Wręczenia Nagród 36. TNF, którą zwieńczył koncert muzyki filmowej w wykonaniu Kwintetu Śląskich Kameralistów z udziałem solistów w tarnowskim Kinie Marzenie. Goście audycji: Kuba Armata - dyrektor festiwalu, Jerzy Stuhr - laureat nagrody za całokształt twórczości oraz Natalia Grzegorzek - producentka.

"Ze snu czy z ducha? Fantastyczne malarstwo Teofila Ociepki"

"Ze snu czy z ducha? Fantastyczne malarstwo Teofila Ociepki" - w Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka można obejrzeć pięćdziesiąt prac uznanego na świecie i jednego z najsłynniejszych malarzy prymitywistów. Inspiracją do przygotowania wystawy był obraz artysty zakupiony przez wielickie muzeum w 2013 roku przedstawiający pracujących wśród smoków górników. Ekspozycja jest efektem współpracy z Muzeum Śląskim w Katowicach. W Regionach Kultury gościmy kuratorki: Klementynę Ochniak-Dudek oraz Sonię Wilk.

Sentymentalna podróż tropem białego misia

Na rynku wydawniczym ukazał się długo wyczekiwany album "Foto z misiem". Założycielki Oficyny Wydawniczej Oryginały Barbara Calloit i Aleksandra Karkowska zebrały ponad tysiąc zdjęć. Na wybranych fotografiach opublikowanych w książce widzimy zmieniające się mody, ale i skrajne emocje pozujących - od szerokiego uśmiechu po płacz. Śledzimy także wędrówkę misia, ponieważ postać w futrze pojawiała się nie tylko pod Giewontem, ale i w Sopocie, Warszawie czy Chorzowie.

Zamek Tenczyn w Rudnie - jedna z piękniejszych jurajskich warowni

W Regionach Kultury zwiedzamy ruiny zamku Tenczyn w Rudnie. Zamek kiedyś był jedną z najpiękniejszych jurajskich warowni. Oprowadzają nas przewodniczka Zuzanna Zimnal oraz Robert Szczuka z Fundacji New Era Art.

Bartne i jej wizytówka - cerkiew św. Kosmy i Damiana

Bartne uznaje się za jedną z najważniejszych miejscowości łemkowskich Beskidu Niskiego. Jej wizytówką jest cerkiew św. Kosmy i Damiana typu zachodniołemkowskiego z połowy XIX wieku. Obecnie to filia Muzeum Dwory Karwacjanów i Gładyszów w Gorlicach. Gościem w Regionach Kultury jest ks. Mirosław Ciudyło, proboszcz parafii prawosławnej.

Jerzego Trelę wspominają przyjaciele i współpracownicy

23 maja pożegnaliśmy Jerzego Trelę - giganta teatru i skromnego człowieka. Msza żałobna odbyła się w kościele oo. Dominikanów w Krakowie. Prochy aktora złożono w Leńczach koło Kalwarii Zebrzydowskiej w rodzinnym grobowcu. W Regionach Kultury aktora wspominają jego przyjaciele i współpracownicy m.in. Anna Dymna, Jerzy Stuhr czy Olgierd Łukaszewicz.

Nikifor Krynicki

Nikifor Krynicki to jeden z najwybitniejszych reprezentantów sztuki naiwnej w Polsce i na świecie. Był samoukiem z wrodzoną intuicją malarską. Środowisko zauważyło go dopiero w latach 30. Pod koniec jego życia w kolejce po obrazki ustawiali się z jednej strony kuracjusze po "pamiątkę z Krynicy" i z drugiej - kolekcjonerzy, którzy widzieli w nich wartość rynkową. W Regionach Kultury m.in. o umowności w opisywaniu życiorysu tego artysty i jego śladach w Krynicy-Zdroju. Gość audycji w przededniu umownej 127. rocznicy urodzin Nikifora: Zbigniew Wolanin z Muzeum Okręgowego w Nowym Sączu.

Czy anioły istnieją?

Odpowiedzi na to pytanie szukają aktorzy Teatru im. Ludwika Solskiego w Tarnowie. Ireneusz Pastuszak reżyseruje "Kantatę na cztery skrzydła" Roberta Bruttera. To opowieść o wyborach, ludzkich rozterkach i poszukiwaniu nadziei. Premiera 28 maja na Małej Scenie. Goście audycji: Kinga Piaty, Piotr Hudziak i Ireneusz Pastuszak.

Andrzej Budz - człowiek, w którego żyłach płynie muzyka

Muzyk i muzykant, śpiewak, tancerz, przewodnik tatrzański. Jest twórcą, a także rekonstruktorem instrumentów pasterskich m.in. końcówki czy trombity. Chce się dzielić swoją wiedzą i dlatego przygotowuje specjalny podręcznik. Odwiedzamy go w pracowni lutniczej Jana Bobaka w Nowym Targu.

O maziarstwie we wsi Łosie

We wsi Łosie mieszkańcy tradycyjnie zajmowali się maziarstwem. Maziarze to obwoźni handlarze mazią i smarami. Wozami docierali m.in. do Rygi, Odessy czy Brna. Dla łosian narodziny przemysłu naftowego stały się okazją do wzbogacenia się na sprzedaży produktów ropopochodnych. Wieś szybko stała się ewenementem na łemkowszczyźnie - stawiano wystawne domy, kupowano drogie stroje, zatrudniano służbę. Ostatni łosiański maziarz zmarł w latach 70. ubiegłego wieku. Goście audycji: Klaudia Zbiegień, kierowniczka oddziału "Zagroda Maziarska" w Łosiu - Muzeum Dwory Karwacjanów i Gładyszów w Gorlicach oraz Zhanna Orchel, pracownik do spraw merytorycznych muzeum. Zaprasza Magdalena Zbylut-Wiśniewska.

Zapraszamy do Galerii Baza w Tarnowie

Galeria Baza w Tarnowie to przestrzeń wystawiennicza sąsiadująca z pracownią malarską oraz sceną, na której spotykają się amatorzy muzyki. W przestrzeniach zabytkowej kamienicy przy Rynku coraz chętniej gromadzą się miłośnicy sztuki. W Regionach Kultury goszczą założyciele bazy: Kasia Nalezińska i Michał Martynów.

Kaplica św. Anny na Płazówce

To jeden z ciekawszych drewnianych obiektów sakralnych na Podhalu. Zaprojektował ją Juliusz Bełtowski w drugiej połowie XIX wieku w stylu neogotyckim. W środku nie zachowało się oryginalne wyposażenie, prócz organów typu fisharmonia. Największym atutem kaplicy jest jednak jej położenie. Przyjezdni chętnie podziwiają panoramę na Magurę Witowską i Tatry Zachodnie.

"Niespokojny duch Józefa Pitonia"

W Małopolskim Centrum Kultury "Sokół" w Nowym Sączu zaprezentowano film dokumentalny "Niespokojny Duch Józefa Pitonia" w reżyserii Aleksandry Klawy. Józef Pitoń to nestor podhalańskich regionalistów, gawędziarz, tancerz, ratownik górski i przewodnik. Obraz powstał w ramach programu Filmoteka Małopolska w koprodukcji z Telewizją Polską. Goście audycji: Józef Pitoń - bohater filmu, Aleksandra Klawa - reżyserka, Aleksander Gąsienica - wicedyrektor MCK "Sokół" oraz Bartłomiej Koszarek - dyrektor Bukowiańskiego Centrum Kultury.

Krawiectwo historyczne

Krawiectwo historyczne to wielka pasja Tomasza Łomnickiego. Góral z Sądecczyzny szczególnie interesuje się ubiorem XVII-wiecznym. Dlaczego naparstek to największy przyjaciel krawca? I co kryje się pod pojęciem fałszu w kontekście ubioru historycznego? Odpowiedzi na te pytania w audycji Regiony Kultury

"Amator zbrodni" - nowy kryminał Mariusza Koperskiego

"Amator zbrodni" to czwarta książka Mariusza Koperskiego z cyklu "Zakopiańska powieść kryminalna". Świeżo upieczonej komisarz zostaje przydzielona trudna sprawa podpalenia hotelu w centrum Zakopanego i odnalezionych w budynku zwłok. Trudno być kobietą na Podhalu, a jeszcze trudniej policjantką detektywem.

Centrum Kultury i Filmu im. Billy'ego Wildera

Z Suchej Beskidzkiej do Hollywood? W Regionach Kultury gościmy w Centrum Kultury i Filmu im. Billy'ego Wildera. Twórca "Pół żartem, pół serio" czy "Bulwaru zachodzącego słońca" pozostaje najsłynniejszym mieszkańcem w historii tego niewielkiego miasta. Jego filmy i działalność charytatywna inspirują kolejne pokolenia. W suskim centrum o osobie patrona przypomina nie tylko ogromny portret, ale również grafiki z jego obrazów. Gość audycji: Grzegorz Wysmołek, dyrektor CKiF.

Muzeum Drukarstwa w Nowym Targu

Podobne muzea znajdują się w Warszawie, Cieszynie czy Radomsku, ale tylko to w Nowym Targu może poszczycić się cenną maszyną z wiedeńskiej fabryki Helbig und Muller. W XIX wieku sprowadzono ją z Krakowa do drukarni Ignacego Borka, który właśnie w Nowym Targu założył pierwszą na Podhalu drukarnię. Po nowotarskim Muzeum Drukarstwa oprowadza Wiktoria Kowalczyk-Szlaga

Wyjątkowe odkrycie w królewskim Zamku Żupnym w Wieliczce

Podczas prac remontowych w królewskim Zamku Żupnym w Wieliczce natrafiono na wysokiej klasy polichromie naścienne. Okryto m.in. herb Wazów oraz tajemniczy napis. Najstarsze dekoracje wstępnie datowane są na wiek XVII. Gość audycji: Klementyna Ochniak-Dudek, kierowniczka Działu Sztuki i Etnografii wielickiego muzeum.

Dzieło malowane snem

W Teatrze im. Ludwika Solskiego w Tarnowie można oglądać neowitraż Piotra Franciszka Barszczowskiego pt. "Ostatnia wieczerza XXI wieku". To praca nagrodzona w ubiegłym roku na Biennale we Florencji. Artysta i teolog przedstawił własną wizję słynnej sceny biblijnej, zupełnie inną od tej, którą znamy z dzieła Leonarda da Vinci z prostokątną ławą i 13 postaciami. Nie byłoby jej jednak, gdyby nie sen...

Malarstwo romantyczne Elżbiety Pazery

Elżbieta Pazera maluje głównie sielankowe pejzaże. W tle najczęściej pojawia się kobieta w dynamicznej pozie, zwiewna, sensualna, jak u Edgara Degasa. Świadomie wybiera ciepłe barwy, czyli czerwienie, pomarańcze. Sukniom przypisała na stałe żółcienie i błękity. W Regionach Kultury o wystawie artystki w Galerii pod Trójką Muzeum Okręgowego w Tarnowie.

O słynnym konkursie palm w Lipnicy Murowanej

W Lipnicy Murowanej trwają ostatnie przygotowania do słynnego konkursu palm. W najbliższą niedzielę konstruktorzy swoje kompozycje na rynku ustawią już po raz 63. Palma musi być wykonana wyłącznie z naturalnych materiałów i ustawiona siłą ludzkich mięśni. Czy uda się komuś pobić rekord 37 metrów i 78 centymetrów z 2019 roku?

Z wizytą w Skansenie Przemysłu Naftowego na "Magdalenie" w Gorlicach

W 2022 roku świętujemy 200-lecie urodzin Ignacego Łukasiewicza - aptekarza, filantropa, człowieka, który opracował metodę destylacji ropy naftowej. Z tej okazji zaglądamy do Skansenu Przemysłu Naftowego na "Magdalenie", czyli na terenie dawnej kopalni w Gorlicach. Gorlice, z resztą, to także miejsce, gdzie Łukasiewicz spędził część swojego życia. Po skansenie oprowadza nas Kazimierz Dudek, górnik, pasjonat historii i założyciel tego miejsca.

Razem stwórzmy Kolekcję Designu Olkuskiej Emalii

"Nie wyrzucaj na śmietnik - przynieś do galerii BWA" - pod takim hasłem galeria w Olkuszu prowadzi zbiórkę przedmiotów, które zasilą tworzoną Kolekcję Designu Olkuskiej Emalii. Dzięki wyrobom z charakterystycznym czajniczkiem miasto znane jest w całej Polsce. Pracownicy galerii chcą zachować najciekawsze egzemplarze, a w przyszłości utworzyć specjalne muzeum.

Fotografia koncertowa Beaty Motuk w Tarnowskim Centrum Kultury

"Brzmienie czerni i bieli" - wystawa fotografii koncertowej autorstwa Beaty Motuk. W Tarnowskim Centrum Kultury zaprezentowano ponad 50 zdjęć z ciekawszych wydarzeń muzycznych. Na klimatycznych zdjęciach oglądamy Fisza, Piotra Roguckiego czy Marka Napiórkowskiego.

"Rzeszot". O galicyjskim Rockefellerze

"Rzeszot" to błyskotliwy debiut prozatorski Bartosza Sadulskiego. Główny bohater powieści, pionier przemysłu naftowego, chce wpłynąć na losy Europy i świata. Galicyjski Rockefeller - Pan Podedworny wszędzie był i wszystko widział. Do słuchania Regionów Kultury zaprasza Magdalena Zbylut-Wiśniewska.

Regiony Kultury: o malarstwie Edwarda Dwurnika w Olkuszu

Malarstwo Edwarda Dwurnika do obejrzenia w Galerii Sztuki Współczesnej BWA w Olkuszu. Na wystawie prezentowanych jest 21 wielkoformatowych płócien. Wszystkie pochodzą z kolekcji prywatnej - od wczesnych, jeszcze studenckich aż po prace ostatnie. Na wystawę zaprasza Magdalena Zbylut-Wiśniewska.

Muzeum Powstania Chochołowskiego w Chochołowie

W 1846 roku miała miejsce "insurekcja pod Tatrami". Ekspozycja upamiętniająca ten zryw znajduje się w Muzeum Powstania Chochołowskiego w Chochołowie. Zagroda Bafiów to także bogata ekspozycja etnograficzna. Goście audycji: Maria Dziadoń, Michał Murzyn i Wojciech Szatkowski.

"Zwierzęta. Inspiracje - Duma - Towarzysze"

"Zwierzęta. Inspiracje - Duma - Towarzysze" - to tytuł najnowszej wystawy prezentowanej w Muzeum Historii Tarnowa i Regionu. Kuratorka Dorota Lewicka podkreśla, że zwierzęta od niepamiętnych czasów towarzyszą człowiekowi i stanowią natchnienie. W kamienicy przy Rynku 20 prezentowane są grafiki, rzeźby, fotografie, karty pocztowe, a także wybrane elementy miśnieńskiego serwisu ptaszkowego.

Komu 47. Nagroda im. Oskara Kolberga?

Nagroda im. Oskara Kolberga to najstarsze i najważniejsze wyróżnienie w dziedzinie kultury tradycyjnej w Polsce przyznawane przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Patronem nagrody ustanowionej w 1974 roku jest Oskar Kolberg – polski etnograf, folklorysta i kompozytor. W tym roku kandydatów można zgłaszać do 30 marca 2022 r. Goście audycji: Dorota Ząbkowska - MKiDN oraz Lech Dzierżanowski - zastępca dyrektora Narodowego Instytutu Muzyki i Tańca ds. muzycznych.

Koronka klockowa z Bobowej

W Bobowej od ponad 100 lat kobiety i mężczyźni zajmują się wyrabianiem koronki klockowej. To obecnie największy ośrodek w Polsce, który skupia osoby zajmujące się tego rodzaju rękodziełem artystycznym. Najsłynniejsze bobowskie wzory to ślimaki czy liście dębu. Można je oglądać w galerii w Centrum Kultury i Promocji Gminy Bobowa. Zaprasza Magdalena Zbylut-Wiśniewska.

Tunele zamkowe w Oświęcimiu

Pod wzgórzem zamkowym w Oświęcimiu przebiegają dwa tunele. Pierwszy, czyli tzw. tunel "austriacki" albo "długi" wybudowano w czasach zaboru austriackiego. Drugi tunel zbudowali Niemcy w latach 1940-1944. Dla zwiedzających przygotowano Interaktywną Trasę Historyczną "Gra o Niepodległą". Turysta wciela się w postać rekruta z Oświęcimia. Zaprasza Magdalena Zbylut-Wiśniewska.

Orkiestra Dęta Sobolów od 20 lat na scenie

Orkiestra Dęta Sobolów działa od 20 lat. Aktualnie skupia 60 muzyków, z czego większość stanowią dzieci i młodzież. Kapelmistrzyni Justyna Chmielek-Korbut dba o wysoką jakość wykonań, co potwierdzają liczne nagrody, wyróżnienia i podróże orkiestry.

Między śmiercią i pogrzebem

"Łańcuch łączący Ziemię z Niebem. jako praktyka funeralna współczesnej Sądecczyzny" Kamila Basty to praca naukowa napisana pod kierunkiem Anny Niedźwiedź z Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ. Etnolog prowadził badania terenowe w latach 2019-2020. Uczestniczył w spotkaniach modlitewnych odbywających się pomiędzy śmiercią i pogrzebem. Znaczną część swojej książki poświęcił rozmowom ze świeckimi liderami oraz tematowi audiosfery tej praktyki.

Jak się ma tarnowski "Matejko"?

Ciasna, ale własna. Mowa o ośmiometrowej galerii "pod chmurką" Marka Chytrosia nazywanego "Matejką". Obok przystanku autobusowego przy alei Solidarności 2 w Tarnowie znajduje się budka z obrazami artystów związanych z miastem, a także z różnego rodzaju bibelotami. Jak tarnowski "Matejko" radzi sobie w pandemii?

Zamek na Mirowie w Książu Wielkim

Okazała budowla została wzniesiona w latach 1585-1595. Za projekt odpowiadał włoski architekt Santi Gucci. Fundatorem był biskup krakowski Piotr Myszkowski. Ten sam, któremu Jan Kochanowski zadedykował "Psalmy Dawidowe".

Pamiątki związane z bratem św. Jana Pawła II poszukiwane!

Muzeum Dom Rodzinny Ojca Świętego Jana Pawła II w Wadowicach poszukuje pamiątek związanych z Edmundem Wojtyłą oraz rodziną Wojtyłów. To w związku przypadającą w tym roku 90. rocznicą śmierci starszego brata Karola. Muzealnicy liczą na dokumenty, fotografie, a także przedmioty codziennego użytku.

Od 50 lat w zawodzie kuśnierza

Stanisław Gąsienica-Wawrytko w zawodzie kuśnierza pracuje już ponad 50 lat. Szyje tradycyjnie, według góralskich wzorców. Z jego pracowni wychodzą kożuchy, serdaki, czapki fjokierki oraz rękawice. Na zaproszenie Czerwonego Dworu - Centrum Kultury Rodzimej w Zakopanem podzielił się swoimi umiejętnościami oraz wiedzą z uczestnikami warsztatów. Rozmawiała z nim Magdalena Zbylut-Wiśniewska.

"Compendium Ferculorum", czyli o kuchni dawnej

Żubrowy comber gotowany na rumiano czy kapłon z grzankami? W Regionach Kultury o tym, czym w XVII wieku zajadali się Lubomirscy. O "Compendium Ferculorum", czyli zbiorze opracowanym przez Stanisława Czernieckiego w Wiśniczu w rozmowie Magdaleny Zbylut-Wiśniewskiej z popularyzatorem wiedzy o kuchni dawnej - prof. Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Jarosławem Dumanowskim.

Ośrodek Spotkania Kultur w Dąbrowie Tarnowskiej: kiedyś bożnica, dziś nowoczesne miejsce dialogu

Synagogę w Dąbrowie Tarnowskiej wzniesiono w drugiej połowie XIX wieku. Zaprojektował ją żydowski architekt i inżynier Abraham Goldstein, a ufundował - Izaak Stern. Podczas II wojny światowej hitlerowcy zdewastowali bożnicę i urządzili w niej spichlerz. Niektóre źródła mówią także, że w synagodze przetrzymywano wówczas broń. Budynek przez wiele lat pozostawał w fatalnym stanie. Dopiero w 2010 roku rozpoczął się jego gruntowny remont. Dwa lata później został oddany turystom. W 2012 roku w byłej synagodze powołano do życia Ośrodek Spotkania Kultur w Dąbrowie Tarnowskiej.

Nowa przestrzeń kulturalna na mapie Tarnowa

Multimedialne Centrum Artystyczne to nowa przestrzeń kulturalna na mapie Tarnowa. Opiekę nad tym miejscem i jego ofertą sprawuje tarnowskie Biuro Wystaw Artystycznych. Jako pierwszą zaprezentowano wystawę "Zobacz", której motywem przewodnim są oczy.

"Gniazdo". Beskid Niski i zbrodnie w środku zimy

Na rynku wydawniczym pojawiło się "Gniazdo", czyli piąta powieść kryminalna pióra Jędrzeja Pasierskiego z serii z komisarz Niną Warwiłow. Laureat Nagrody Wielkiego Kalibru słynie z tego, że nie epatuje krwią. W jego książkach zbrodnia jest konieczna, ale nie najważniejsza. Istotniejsze są pogłębiona psychologia i niepokój, czemu służy sceneria Beskidu Niskiego. To w tych stronach Pasierski akcję osadza już po raz trzeci.

"Podróż w przeszłość Wieliczki"

Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka zaprasza do miasta z lat 60. i 70. XX wieku. Wystawa fotograficzna "Podróż w przeszłość Wieliczki" pokazuje kilkadziesiąt fotografii byłych pracowników muzeum: Alfonsa Długosza - założyciela i wieloletniego dyrektora, Michała Grochala - pracownika Działu Naukowo-Oświatowego oraz Michała Kaszowskiego - fotografa placówki. Kuratorem wystawy jest Barbara Konwerska. Zaprasza Magdalena Zbylut-Wiśniewska.

Maria Ritter - sądecka kapłanka sztuki

Pracownia i mieszkanie "sądeckiej kapłanki sztuki" mieści się w kamienicy pod numerem 2 przy Rynku. Artystka mieszkała na piętrze z amfiladowym układem pomieszczeń. Obecnie pierwsze wnętrze ma charakter galeryjny, a pozostałe - pokazują życie prywatne. Magdalena Zbylut-Wiśniewska rozmawia z Barbarą Szafran, kustosz działu sztuki Muzeum Okręgowego w Nowym Sączu.

Musicalowa "Ania z Zielonego Wzgórza"

W Teatrze im. Ludwika Solskiego w Tarnowie rozpoczęły się próby do musicalowej "Ani z zielonego wzgórza" w adaptacji Henryki Królikowskiej-Wojtyszko i Macieja Wojtyszko. Reżyseruje Matylda Baczyńska. W roli Ani zobaczymy Annę Zachciał, w roli Gilberta - Macieja Babicza. Premiera na Międzynarodowy Dzień Teatru.

Ada Sari - maestra ze Starego Sącza

Ada Sari, diwa operowa - jej potężny głos, sopran koloraturowy podziwiano w najlepszych ośrodkach Europy i obu Ameryk. Triumfy święciła przez trzydzieści lat. Nigdy nie zapomniała jednak o rodzinnym Starym Sączu. To właśnie tam w Muzeum Regionalnym znajduje się ekspozycja "Kariera i sława", gdzie zgromadzono pamiątki po maestrze - elementy garderoby, meble czy listy. Wystawą opiekuje się Andrzej Długosz. Do słuchania audycji zaprasza Magdalena Zbylut-Wiśniewska.

Za nami Jubileuszowy 50. Karnawał Góralski

Barwne stroje, taniec i śpiew. W Bukowinie Tatrzańskiej zakończył się Jubileuszowy 50. Karnawał Góralski. W programie tradycyjnie znalazł się przegląd grup kolędniczych, pokazy tańca zbójnickiego czy kumoterki. Impreza w Domu Ludowym przyciąga nie tylko górali z różnych części regionu, ale także turystów. O organizacji i o początkach tego wyjątkowego festiwalu folkloru Magdalenie Zbylut-Wiśniewskiej opowiadają Bartłomiej Koszarek i Adam Sawina.

Krynicki Teatr Modrzewiowy kiedyś i dziś

Teatr Modrzewiowy-od/nowa przypomina o Teatrze Modrzewiowym funkcjonującym w Krynicy-Zdroju w czasach świetności uzdrowiska - na przełomie XIX i XX wieku. Na świeżo po jubileuszu pięciolecia istnienia jest okazja do refleksji. W rozmowie z Karoliną Fortuną i Szymonem Budzykiem o ukłonie w kierunku historii, spotkaniu artystów profesjonalnych z mieszkańcami i o oswajaniu przestrzeni oraz ciągłym jej braku.

Dla najmłodszych w romani

"Romano Abecadło" oraz "Mietek na wojnie" Natalii Gancarz - wydane po raz drugi. Pierwsza pozycja przeznaczona jest dla najmłodszych, którzy uczą się czytać i pisać w języku romskim. W prosty sposób podaje spis znaków występujących w romani, zgodnych z tzw. pisownią sulejowską, czyli odpowiednią dla Romów z Polski. Druga książeczka to opowieść chłopca o pobycie w rodzinnym obozie cygańskim, tzw. Familienzigeunerlager na terenie Birkenau. Spotkanie z Natalią Gancarz w Regionach Kultury. Zaprasza Magdalena Zbylut-Wiśniewska.

Z wizytą w "Orkanówce"

W willi "Orkanówka" w Porębie Wielkiej (Gmina Niedźwiedź, Gorce) mieści się Muzeum Biograficzne Władysława Orkana. W domu znajdującym się przy zielonym szlaku wiodącym na Turbacz gromadzone i przechowywane są pamiątki związane z pisarzem. Przyjeżdżali tutaj najważniejsi twórcy Młodej Polski - Jan Kasprowicz, Leopold Staff czy Juliusz Osterwa. Zaprasza Magdalena Zbylut-Wiśniewska.

Centrum Paderewskiego w Kąśnej Dolnej w 2022 roku

Centrum Paderewskiego w Kąśnej Dolnej rozbrzmiewa muzyką na najwyższym poziomie. W dworze, a także w sali koncertowej występują wirtuozi oraz wykonawcy, którzy dopiero rozpoczynają karierę, soliści i kameraliści, wokaliści i instrumentaliści. Łukasz Gaj, dyrektor kąśnieńskiego ośrodka zdradza, kto w 2022 roku zagości w dawnej posiadłości mistrza.

Krystian Janik i powieść "Tu nie ma nic"

Po dobrze przyjętym kryminale w języku staropolskim "Pomsta. Opowieść z dziejów miasta Tarnowa", Krystian Janik proponuje powieść obyczajową "Tu nie ma nic". Akcja rozgrywa się w fikcyjnej małej podtarnowskiej miejscowości Odchylice, gdzie alkohol leje się szerokim strumieniem, a czas odmierzają kolejne fazy rozgrywek w piłce nożnej. Wszyscy bohaterowie chcą uciec, ale nikomu się to nie udaje.

Najcenniejsza w Polsce kolekcja nart

Najstarsze prezentowane w Piwnicznej-Zdroju narty pochodzą z połowy XVIII wieku. Dużym zainteresowaniem cieszy się także narta skokowa Adama Małysza. Kolekcję do muzeum przekazał profesor Zygmunt Bielczyk w 1979 roku. Liczyła ona wówczas ponad 70 nart i 90 wiązań. Z roku na rok przybywa eksponatów - obecnie jest ich około 400.

Park Pamięci Wielkiej Synagogi z szansą na "architektonicznego oscara"

Park Pamięci Wielkiej Synagogi w Oświęcimiu to obok Centrum Aktywności Lokalnej w Rybniku, jeden z dwóch polskich obiektów, który znalazł się na tzw. krótkiej liście "architektonicznych oscarów". Mies van der Rohe Award jest najważniejszą nagrodą branżową w Europie. Dla komisji istotna jest forma oraz innowacyjność.

Rzeźby z Bazyliki św. Małgorzaty w Nowym Sączu po konserwacji

W Domu Gotyckim, jednym z oddziałów Muzeum Okręgowego w Nowym Sączu można oglądać wystawę pt. "Siedemnastowieczne rzeźby z ołtarza Bazyliki św. Małgorzaty". Rzeźby nieznanego autorstwa w latach 2020-21 zostały poddane renowacji. Jest to więc okazja, żeby zobaczyć efekty wytężonej pracy konserwatorów - opowiada kurator ekspozycji Anna Florek.

100 lat białego misia

Zakopiańska legenda i symbol popkultury w tym roku obchodzi setne urodziny. Najczęściej pozuje do zdjęć w Zakopanem, ale w przeszłości wędrował także po różnych zakątkach Polski. Aleksandra Karkowska i Barbara Caillot z Oficyny Wydawniczej Oryginały w ramach akcji "Foto z misiem" zebrały 900 zdjęć. Teraz pracują nad książką, której premiera jest zaplanowana na wiosnę tego roku.

Kultura fizyczna w Nowym Sączu to nie tylko Sandecja

Oryginalne bobsleje, archiwalne fotografie czy rekonstrukcja stroju klubu piłkarskiego "Sandecja" - to tylko wybrane rzeczy, które można zobaczyć na wystawie "Bicepsy Sądecczyzny" w Gmachu Głównym Muzeum Okręgowego w Nowym Sączu. Ekspozycję poświęcono historii sądeckiego sportu i kultury fizycznej na ziemi sądeckiej. Gość audycji: Anna Florek, kuratorka.

Muzeum Pożarnictwa w Alwerni okiem pasjonata

Małopolskie Muzeum Pożarnictwa w Alwerni powstało w 1953 roku z inicjatywy kpt. Zbigniewa Gęsikowskiego. Placówka prowadzona jest przez Ochotniczą Straż Pożarną. Muzeum ma w swoich zbiorach ponad 20 zabytkowych samochodów, w tym Fiata z 1938 roku czy Magirusa 1926 roku. Ekspozycję do czasu zakończenia budowy nowej siedziby, zwiedza się w trzech punktach: hali wystawowej, strażnicy OSP i w podziemiach. Goście audycji: Tomasz Siemek, Szymon Słomka i Marian Wilk z OSP w Alwerni.

Szlak Tkacki Rękawic Furmańskich

W Piwnicznej-Zdroju powstał Szlak Tkacki Rękawic Furmańskich. 20 rękawiczników pielęgnuje tradycję tkania wełnianych rękawic, które kiedyś służyły jako ochrona dla furmanów pracujących przy zwózce drewna. Pod koniec XX wieku ta umiejętność niemal całkowicie zanikła. Wyjątkiem jest Piwniczna. Obecnie można się tam nie tylko przyjrzeć czy kupić od rzemieślników tę część garderoby, ale również opanować umiejętność tkania podczas warsztatów w Muzeum Regionalnym.

"Panorama Siedmiogrodzka" - monumentalne dzieło w niemal stu fragmentach

"Panorama Siedmiogrodzka" to dzieło ilustrujące wiktorię armii węgierskiej w 1849 w bitwie pod Sybinem. Jan Styka postanowił podzielić malowidło na obrazy. Muzeum Okręgowe w Tarnowie do tej pory zgromadziło 24 części i ciągle prowadzi zbiórkę kolejnych. Można je obejrzeć w galerii na dworcu PKP. Goście audycji: Kamila Jasiak oraz Karolina Widuch z Galerii "Panorama".