Radio Kraków

Podcasty

Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny imienia Fryderyka Chopina

Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny imienia Fryderyka Chopina odbywa się co 5 lat w Warszawie. Tym razem ze względu na epidemię koronawirusa na kolejną edycję czekano 6 lat. Pierwszy Konkurs Chopinowski odbył się w 1927 roku. Do tej pory zwycięzcami zostało 4 Polaków. Ostatni z nich - Rafał Blechacz wygrał w 2005 tym roku.

Wspomnienie Jerzego Bieleckiego

10 lat temu - 20 października 2011 roku - zmarł Jerzy Bielecki, jeden z pierwszych więźniów niemieckiego hitlerowskiego obozu Auschwitz o numerze 243 i jeden z nielicznych, któremu udało się uciec z obozu zagłady. W 1985 roku został uhonorowany medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata przyznawanym przez izraelski Instytut Pamięci Męczenników i Bohaterów Holokaustu Yad Vashem. Był współzałożycielem i honorowym prezesem Chrześcijańskiego Stowarzyszenia Rodzin Oświęcimskich, zrzeszającego osoby kultywujące pamięć o więźniach Auschwitz-Birkenau.

37 lat temu zginął błogosławiony ks. Jerzy Popiełuszko

To był brutalny mord, który wstrząsnął Polską. 37 lat temu zginął błogosławiony ks. Jerzy Popiełuszko. Duchowny został uprowadzony przez funkcjonariuszy Służby Bezpieczeństwa i zabity. Duszpasterz ludzi pracy i kapelan Solidarności od początku swojej posługi kapłańskiej był na celowniku władz PRL. W radiowej Wiedzy o Społeczeństwie przypominamy postać niezłomnego duchownego.

Tydzień Mediacji w Małopolsce

W Polsce ruszył dziś Tydzień Mediacji, podczas którego będzie można skorzystać z bezpłatnych porad dotyczących tego pozasądowego rozwiązywania konfliktów. Mediacje w naszym kraju wciąż niestety nie cieszą się dużym zainteresowaniem. Wolimy, by spory rozstrzygał za nas sąd, co jest droższe, dłużej trwa i może się zakończyć wyrokiem, który nas nie będzie satysfakcjonował.

Oni walczą na pierwszej linii frontu. Dziś Światowy Dzień Ratownictwa Medycznego

Jest trudna, odpowiedzialna i wyjątkowo stresująca, do tego często po godzinach. Praca ratownika medycznego - jest najbardziej, obok strażaka, szanowanym zawodem w naszym kraju - wynika z tegorocznego sondażu Agencji Badania Rynku SW Research. W karetkach pogotowia, wozach terenowych, helikopterach i na łodziach codziennie życie ludzkie ratuje blisko 13 tysięcy polskich ratowników medycznych. Dziś obchodzą swoje święto - Światowy Dzień Ratownictwa Medycznego. Spędzają go szkoląc młody narybek w służbie cywilnej i wojskowej. Opowiadają też jak wygląda ich codzienność.



– Ratownik medyczny wiele lat temu zastąpił w zespole ratownictwa medycznego lekarza, przejmując wiele jego obowiązków – podkreślił Ireneusz Szafraniec z Polskiego Towarzystwa Ratowników Medycznych, dodając że mimo dodatkowych obowiązków i odpowiedzialności wynagrodzenia pozostały niskie. Ponadto ratownicy ustawowo mają obowiązek szkolenia się, na własną rękę, we własnym wolnym czasie oraz za własne pieniądze. – Ratownicy medyczni od grudnia otrzymywali dość duży dodatek covidowy w wysokości 100 proc. wynagrodzeń. Czy powinni go otrzymywać? Nie jestem przekonany. Ratownicy nie powinni czekać na pandemię, by być szczególnie docenianymi. Ratownicy powinni zarabiać godnie. Nie chcemy być bohaterami. Chcemy żyć godnie, zarabiać, mieć stabilną sytuację rodzinną, kształcić się i szkolić – mówił Ireneusz Szafraniec  podczas rozmowy z portalem medycyna praktyczna.pl.


Zawód ratownika medycznego w Polsce został uregulowany ustawą z 8 września 2006 roku.  Wymaga obszernej i interdyscyplinarnej wiedzy medycznej oraz umiejętności praktycznych, ze względu na specyfikę i ciężkość stanów klinicznych, z którymi na co dzień spotykają się ratownicy medyczni. Profesja ta wymaga także ponadprzeciętnej odporności na stres i cierpienie, a także trzeźwości umysłu w sytuacjach krytycznych.


w ubiegłym roku ratownicy medyczni udzielili pomocy blisko 3 milionom poszkodowanych - wynika z danych Głównego Urzędu Statystycznego. W ramach Systemu Państwowego Ratownictwa Medycznego  w Polsce dyżuruje ponad półtora tysiąca zespołów ratowniczych z czego w samej Małopolsce jest ich  ponad 130. 

78. rocznica bitwy pod Lenino

Mija 78. rocznica bitwy pod Lenino, która była jednym z najbardziej krwawych starć podczas II wojny światowej. Celem dwudniowych walk, rozpoczętych 12 października 1943 roku, było przełamanie przez Rosjan pozycji niemieckich. Była to pierwsza bitwa 1. Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki, sformowanej w Związku Radzieckim i dowodzonej przez generała Zygmunta Berlinga. Formacja ta walczyła w składzie 33. Radzieckiej Armii Frontu Zachodniego. Wydarzenia sprzed niemal 80 lat - przypomina Marcin Golec.

Polexit czy walka o suwerenność? Co tak naprawdę oznacza najnowszy wyrok Trybunału Konstytucyjnego?

Antoś Petrykiewicz

Antoś Petrykiewicz ma w Krakowie swój skwer. Imię najmłodszego kawalera orderu Virtuti Militari, uczestnika walk w obronie Lwowa otrzymał teren przy kopcu im. Józefa Piłsudskiego. Antoś Petrykiewicz zmarł w 1919 roku, w wieku niecałych czternastu lat. W radiowej Wiedzy o Społeczeństwie sylwetkę bohatera przybliży Tomasz Bździkot.

Trudno o bardziej rozpoznawalny, militarny akcent polskiej drogi do niepodległości i pierwszych lat wolności niż "błękitna armia"

  • Marcin Golec
  • access_time 00:03:42
  • calendar_today Poniedziałek, 2021.10.04
103 lata temu, 4 października 1918 roku, generał Józef Haller objął dowództwo Armii Polskiej we Francji. Była najliczniejszą polską formacją wojskową na obczyźnie podczas I wojny światowej. Jej żołnierze walczyli z Niemcami na froncie zachodnim w Wogezach i Szampanii, a po zakończeniu działań zbrojnych współtworzyli Wojsko Polskie.

Pierwszy Powszechny Spis Ludności

  • Marcin Golec
  • access_time 00:04:02
  • calendar_today Czwartek, 2021.09.30
100 lat temu, 30 września 1921 roku, odbył się Pierwszy Powszechny Spis Ludności w Polsce. Został przeprowadzony na całym obszarze Rzeczypospolitej, nie objęto nim natomiast terenów, które włączono w jej granice rok później, czyli części Górnego Śląska, na którym trwały powstania śląskie oraz Wileńszczyzny. Według spisu w 1921 roku Polska liczyła ponad 25,5 miliona obywateli.

Wspominamy Jerzego Wasowskiego

Kompozytor, pianista, piosenkarz, autor tekstów, satyryk, reżyser oraz aktor teatralny, radiowy, telewizyjny i filmowy, krótko mówiąc człowiek orkiestra! Dziś w radiowej Wiedzy o Społeczeństwie wspominamy Jerzego Wasowskiego. Współtwórca Kabaretu Starszych Panów odszedł 37 lat temu, ale jego piosenki, które stworzył w duecie z Jeremim Przyborą, wciąż są żywe.

82. rocznica powstania Polskiego Państwa Podziemnego

  • Marcin Golec
  • access_time 00:03:34
  • calendar_today Poniedziałek, 2021.09.27
Mimo przegranej wojny i zbliżającej się nieuniknionej kapitulacji armii postanowili nadal walczyć z hitlerowskim najeźdźcą. 82 lata temu, 27 września 1939 roku, w oblężonej Warszawie została utworzona Służba Zwycięstwu Polski. Była to pierwsza konspiracyjna organizacja niepodległościowa, która dała początek podziemnemu państwu, działającemu w czasie II wojny światowej. O szczegółach tej formacji - Marcin Golec.

82 lata temu, 23 września 1939 roku, zamilkła rozgłośnia Polskiego Radia - Warszawa II

  • Marcin Golec
  • access_time 00:03:34
  • calendar_today Czwartek, 2021.09.23
82 lata temu, 23 września 1939 roku, po zbombardowaniu przez Niemców warszawskiej elektrowni na Powiślu, kilka minut po 15:00, przerwała emisję stałego programu rozgłośnia Polskiego Radia - Warszawa II. Rozgłośnia Warszawa II odegrała ogromną rolę podczas obrony stolicy we wrześniu 1939 roku. To stąd nadawano pamiętne przemówienia prezydenta Stefana Starzyńskiego, w których dodawał rodakom otuchy. Dzięki Polskiemu Radiu informacje docierały za linię frontu, między innymi do krajów okupowanych przez Niemców. O historii rozgłośni i jej roli w trudnej roli informowania w czasie wojny - w materiale Marcina Golca.

Rondo im. Republiki Słowackiej

To pierwsze takie rondo w całej Polsce. Położone w Bieżanowie skrzyżowanie u zbiegu ulic Mieczysławy Ćwiklińskiej, Heleny i Barbary otrzymało imię Republiki Słowackiej. Z wnioskiem o nazwanie imieniem Republiki Słowackiej jednej z krakowskich ulic lub skweru wystąpił konsul generalny Słowacji Tomáš Kašaj. Pozytywnie odnieśli się do niego krakowscy radni. To uhonorowanie współpracy między słowackimi miastami, a Krakowem oraz słowackimi regionami i Małopolską. O historii tej współpracy, jej obszarach w radiowej Wiedzy o Społeczeństwie - Tomasz Bździkot.

10 września rozpoczyna się kolejna edycja Dni Pamięci Ofiar Gestapo

Już 10 września rozpoczyna się w Krakowie kolejna edycja Dni Pamięci Ofiar Gestapo. Wydarzenie przygotowywane przez Muzeum Krakowa potrwa do poniedziałku 13 września. Z autorami projektu Katarzyną Kocik i Tomaszem Stachowem z Muzeum Krakowa rozmawia Jolanta Drużyńska.

65 lat temu urodził się Ryszard Riedel

Dla wielu to postać, która zmieniła ich życie i podejście do muzyki. Z całą pewnością był wokalistą, który na zawsze wpisał się swoją twórczością w kroniki polskiej sceny bluesowej. 65 lat temu, 7 września 1956 roku, urodził się Ryszard Riedel, wokalista i autor tekstów grupy rockowej Dżem. W pamięci fanów pozostał jedną z najważniejszych postaci muzyki, która przyczyniła się do rozwoju specyficznej polskiej odmiany bluesa. Popularność zawdzięczał naturalnemu sposobowi bycia i bezpośrednim kontaktom z publicznością. Zmarł w 1994 roku. Miał 38 lat. Zapraszamy do wysłuchania materiału Marcina Golca.

Historia Reduty Ordona

Co najmniej jeden cytat z wiersza Adama Mickiewicza, zatytułowanego "Reduta Ordona" zna niemal każdy. Z historią opisywanego w nim wydarzenia bywa jednak różnie. Dziś zatem, w kolejnym odcinku naszej "Wiedzy o społeczeństwie", przy okazji rocznicy przypominamy historię sprzed niemal dwóch wieków.

Co oznacza wprowadzenie stanu wyjątkowego?

Po 20 latach do Krakowa wraca woda pozyskiwana ze złoża Mateczny

Pod koniec września Krakowska Pijalnia Wód zostanie otwarta dla mieszkańców, tym samym ponownie można będzie napić się wody z tego źródła. Czas na naszą radiową lekcję wiedzy o społeczeństwie. Jak wyglądała historia krakowskiej wody uzdrowiskowej - o tym Paweł Morawczyński

Kto może się starać o status uchodźcy w Polsce?

Na jaką pomoc może liczyć i kto najczęściej w naszym kraju, chce zacząć budować nowe życie? W radiowej lekcji Wiedzy o Społeczeństwie dziś poruszamy temat, który od kilku dni budzi sporo emocji. Wiele kwestii warto  wyjaśnić. Posłuchajcie rozmowy Bartosza Niemca z Anną Sztram z Centrum Pomocy Prawnej im. Haliny Nieć w Krakowie, która od kilkunastu lat pomaga osobom ubiegającym się o status uchodźcy w Polsce.