Radio Kraków

Dobre książki


RSS Spotify

„Dobre książki” to nowe pasmo literackie w Radiu Kraków Kultura.

Od poniedziałku do piątku od g. 17. do 18. proza, poezja, dramat, historia, filozofia,  teologia, nowości literackie i klasyka.
Rozmawiamy, krytykujemy i interpretujemy.

Będziemy rozczytywać i odczytywać na nowo, z dzisiejszej perspektywy, dzieła klasyków i wybitnych, często zapomnianych i niedocenianych polskich i światowych pisarzy. Rozczytują  literaturoznawcy z Katedry Krytyki Współczesnej UJ. Nie zabraknie też głosów krytycznych, recenzujemy najnowsze tytuły, zarówno głośne nazwiska, jak i wydawnictwa niszowe.

Książka jest także punktem wyjścia  do  różnych  interpretacji literatury oraz rozmów o roli i wpływie literatury na życie.
„Dobre książki” w poniedziałki, środy i piątki poleca Katarzyna Fortuna.

Wtorkowa odsłona magazynu literackiego „Dobre książki”, którą poprowadzi Jolanta Drużyńska to spotkanie z historią globalną, ale też tą najbliższą, lokalną często najmniej znaną: historią sprzed wieków i tą, której bohaterowie  jeszcze żyją. W programie pojawią się autorzy historycznych bestsellerów, książek popularnonaukowych, publikacji prowokujących dyskusje, także autorzy powieści osadzonych w historycznych realiach. Nie zabraknie publikacji przygotowywanych przez specjalistów w zaciszach uniwersyteckich gabinetów i tych tworzonych przez pasjonatów minionych dziejów.

W czwartkowym wydaniu "Dobrych książek" na spotkanie zaprasza Anna Łoś. Sięgać będziemy do książek, nie zawsze obecnych w szerokim obiegu czytelniczym. Mówi się o nich często, że są trudne i wymagające, pisane językiem zarezerwowanym dla wąsko pojętych specjalistów. Jednak książki z pogranicza filozofii, teologii, szeroko pojętej duchowości są pasjonujące. Wymagają namysłu, ale potrafią zmienić nasze codzienne postrzeganie świata. Gośćmi programu będą ich autorzy, tłumacze, ale to przede wszystkim Państwa zapraszamy, by odkrywać i poznawać "nowe światy" i szukać własnych dróg.

W piątki słuchać będziemy dobrych książek prezentowanych na antenie Radia Kraków w cyklu "z radiowej biblioteki".
To jedna z najpopularniejszych i jednocześnie najbardziej ambitnych form radiowych. Od lat czytamy w Radiu Kraków zarówno dzieła światowej klasyki, jak i popularne bestsellery. To m.in.najlepsze książki krakowskich wydawnictw i krakowskich autorów a także pisarzy związanych z Krakowem i regionem, powieści, biografie, opowiadania, reportaże i eseje dotyczące Krakowa i Małopolski, prace nagradzane i wyróżniane w ogólnopolskich konkursach literackich. Pojawia się także poezja.
Interpretują znakomici artyści scen krakowskich i najlepsi aktorzy z całej Polski.


Podcasty

„Robak” Jakuba Wiśniewskiego

Z Jakubem Wiśniewskim rozmawiamy o jego nowej powieści „Robak” (@Wydawnictwo Filtry). W tle majaczy Kraków, mrok i te sfery umysłu, o których wolelibyśmy nie wiedzieć i o nich nie myśleć.

Rycerze Błękitnego Krzyża w książkach Beaty Sabały-Zielińskiej

„TOPR - Żeby inni mogli przeżyć” i „TOPR 2 – Nie każdy wróci” to dwutomowy reportaż dokumentalny Beaty Sabały-Zielińskiej, dziennikarki i publicystki radiowej, która zajmuje się głównie tematyką górską. Jest autorką książek o schroniskach tatrzańskich („Pięć stawów”, „Dom bez adresu”) i współautorką publikacji o Zakopanem. Książki Beaty Sabały-Zielińskiej o Tatrzańskim Ochotniczym Pogotowiu Ratunkowym to niezwykła opowieść o Rycerzach Błękitnego Krzyża, tych działających na początku XX wieku jak np. Mariusz Zaruski, Henryk Bednarski, Józef Oppenheim i inni, którzy swoją pasję do gór i umiejętności potrafili połączyć dla wspólnego celu jakim jest ratowanie ludzi a także powojenne dzieje TOPR-u. Wspomnienia tatrzańskich ratowników przeplatają się z relacjami ze współczesnych największych akcji TOPR m.in. z ratowania ludzi w czasie burzy na Giewoncie latem 2019 roku i niezwykle skomplikowanej i trudnej akcji ratowania grotołazów z Jaskini Wielkiej Śnieżnej w tym samym roku. To książki pełne emocji – strachu, smutku i bólu, ale przede wszystkim nadziei, którą niosą kolejne ratownicze akcje. To spojrzenie od strony tych, którzy oczekują na ratowanie i tych którzy ratują. Jan Krzysztof, naczelnik TOPR, rekomendując książkę, pisał: „Zapraszam do odwiedzenia ratowników TOPR i poznania naszego spojrzenia na problem wypadków w górach, a może nawet bardziej na poznanie naszego podejścia do ratowania ludzi w Tatrach i wyzwań, z którymi na co dzień się spotykamy”. Z Beatą Sabałą-Zielińską w programie Dobre książki rozmawia Jolanta Drużyńska.

„Szkoła luster” Ewy Stachniak

Szkoła luster przenosi nas do XVIII-wiecznego Wersalu, gdzie nieświadome swojego losu trzynastoletnie dziewczynki mają zaspokajać fantazje wyjątkowo wpływowego mężczyzny – „polskiego hrabiego”. Nikt im nie mówi, że w rzeczywistości są zabawkami w rękach króla Ludwika XV.

Ziarno granatu. Mitologia według kobiet

W Radiu Kraków Kultura w audycji Dobre książki rozmawiamy z Barbarą Sadurską, Aleksandrą Zielińską i Dominiką Słowik. Te docenione przez czytelniczki i czytelników oraz krytykę pisarki pozwoliły przemówić nowym, silnym głosem wybranym bohaterkom mitologii greckiej w zbiorze opowiadań "Ziarno granatu. Mitologia według kobiet". W książce można znaleźć 12 opowiadań, 12 autorek oraz wstęp Zyty Rudzkiej. Czy postacie sprzed stuleci mogą mówić współczesnym językiem? Czy historie zamknięte w mitologii wciąż są aktualne? Dlaczego wciąż mamy potrzebę, aby do nich wracać? Zaprasza Georgina Gryboś-Szczepanik

„Wirujący ogon antylopy. Sebastian Brejnak do Ewy Lipskiej, Ewa Lipska do Sebastiana Brejnaka”

„Wirujący ogon antylopy. Sebastian Brejnak do Ewy Lipskiej, Ewa Lipska do Sebastiana Brejnaka” to tom listów wymienianych przez wybitną poetkę Ewę Lipską i młodego poetę Sebastiana Brejnaka. Książka zawiera korespondencję z lat 2018-2021. Poeci dzielą się wrażeniami z czytanych lektur, oglądanych spektakli i filmów, piszą także o sztuce i życiu codziennym. W Dobrych książkach rozmowa z autorami, Ewą Lipską i Sebastianem Brejnakiem oraz poetą i krytykiem literackim Bronisławem Majem.

„Chcieliśmy być wolni”- nowa książka o Powstaniu Warszawskim

„Słychać było strzały i ta radość , że już się zaczęło, że jesteśmy w wolnej Polsce”- wspomniała Elżbieta Redkowiak „Ela” ze zgrupowania Gurt a Zygmunt Zarzycki „Zorza” z oddziału osłonowego kwatery głównej dowódcy powstania dodawał „Radość, po prostu radość. Każdy nie patrzał, nie bał się śmierci, szedł bez żadnej obawy ….”. Tak było w pierwszych dniach Powstania, które wybuchło w Warszawie 1 sierpnia 1944, następne dni pokazały, że radość była przedwczesna. O Powstaniu Warszawskim nową książkę pt. „Chcieliśmy być wolni” napisali historycy związani z Muzeum Powstania Warszawskiego: Rafał Brodacki, Paweł Brudek, Paweł Ukielski, Katarzyna Utracka, Michał Tomasz Wójciuk i Andrzej Zawistowski. Powstanie Warszawskie to 63 dni walki. Jednak historia Powstania nie skończyła się wraz z jego upadkiem. To jedno z wydarzeń kluczowych dla zrozumienia historii Warszawy, Polski, Europy Środkowej, a także II wojny światowej. Oprócz głównej narracji w książce znalazły się „piguły” tematyczne, syntetycznie opisujące najistotniejsze problemy i prezentujące biogramy bohaterów wydarzeń. Całość dopełniają starannie dobrane fotografie, dokumenty, relacje i mapy. Wszystko w nowoczesnej szacie graficznej. O publikacji z Andrzejem Zawistowskim, pod którego redakcją ukazała się książka, rozmawia Jolanta Drużyńska. „Dobre książki” wtorek 2 sierpnia g. 17

W Dobrych książkach spotkanie z Dariuszem Sośnickim nominowanym do Nagrody im. Wisławy Szymborskiej za tom "Po domu"

Dlaczego podawać w wątpliwość dom – to miejsce na ziemi, które daje oparcie i bezpieczeństwo i do którego tęskni tylu ludzi pozbawionych choćby namiastki własnej siedziby? Może właśnie ze względu na nich. Kiedy w czterech ścianach celebrujemy kolejne, coraz mniej święte święto, kiedy rodzinne romanse, mariaże i rytuały odbierają nam siły, powagę i poczucie rzeczywistości, dom staje się figurą dwuznaczną, a oferowany przez niego komfort sąsiaduje ze strachem innych. Wiersz w domu i wiersz po domu. Budowa na poklatkowym filmie i powrót budowniczego po własnych śladach. Nowy sens tych śladów i nowy początek.

Radek Rak o nowej książce "Agla"

Radek Rak - pisarz i lekarz weterynarii. Za powieść Baśń o wężowym sercu albo wtóre słowo o Jakóbie Szeli otrzymał Nagrodę Literacką Nike, Nagrodę im. Janusza A. Zajdla, Nagrodę im. Jerzego Żuławskiego oraz European Science Fiction Society Award w kategorii Best Written Work of Fiction. W audycji Dobre książki opowiada o nowej książce "Agla" - pierwszej części trylogii fantasty, której akcja dzieje się w znacznej mierze w wyobrażonym Krakowie. O tej inicjacyjnej powieści przygodowej autor porusza ważkie tematy: dorastania, poszukiwania siebie, seksualności, jednak u podstaw "Agli" leży przepoczwarzenie. Rozmawia Georgina Gryboś-Szczepanik

Polska poezja romantyczna i poezja współczesna XX wieku dziś w Dobrych książkach w interpretacji Zygmunta Józefczaka

Usłyszymy m.in. wiersze: Cypriana Kamila Norwida, Adama Mickiewicza, Juliusza Słowackiego, Kazimierza Wierzyńskiego i Jana Lechonia. Zygmunta Józefczaka wspominać też będą reżyserzy, Wojciech Markiewicz i Józef Opalski. Zygmunt Józefczak- wybitny aktor teatralny, filmowy i telewizyjny zmarł w niedzielę 24 lipca w wieku 75 lat. Od 50 lat był związany ze Starym Teatrem w Krakowie. Grał m.in. w spektaklach Konrada Swinarskiego, Andrzeja Wajdy, Krystiana Lupy i młodszych reżyserów: Jana Klaty, Michała Zadary Michała Borczucha i Krzysztofa Garbaczewskiego. Ostatnio zagrał w „3SIOSTRACH” w reżyserii Luka Percevala. Był również bardzo mocno związany z Radiem Kraków. Brał udział w słuchowiskach reżyserowanych przez min. Romanę Bobrowską, Józefa Grotowskiego, Jacka Stworę i Ewę Ziemblę. Szczególnie bliska była mu polska poezja romantyczna i poezja współczesna XX wieku. Jedna z jego ostatnich radiowych realizacji to słuchowisko i płyta "Słucham i patrzę", nagrana z myślą o seniorach, w reżyserii Wojciecha Markiewicza. Wraz z Grażyną Laszczyk - Frycz, Zygmunt Józefczak czytał wiersze Zbigniewa Herberta, Cypriana Kamila Norwida, Adama Mickiewicza, Juliusza Słowackiego, Stanisława Wyspiańskiego, Kazimierza Wierzyńskiego i Jana Lechonia.

O miłości w czasach bezmiłości w reportażu Sylwii Winnik

„Tatusiu [...] byłam szczęśliwa i nie czułam ciężaru dźwiganych rzeczy, tak się cieszyłam, że przetrwamy. Nie przewidziałam tylko, że będę musiała opuścić dom. [...] Mamo! Pamiętaj, że gdziekolwiek będę, przed złem strzec mnie będzie Twój cień...” - pisała w listopadzie 1943 roku w liście do rodziców Zofia Kołecka numer obozowy 5216. „O czułych wyznaniach w listach, grypsach i wspomnieniach z Majdanka” książkę napisała dziennikarka i pisarka Sylwia Winnik. Jej reportaż zatytułowany „Bezmiłość” to przejmująca opowieść o miłości, przyjaźni, poświęceniu w czasach pogardy, jak bywa nazywany okres okupacji niemieckiej w Polsce, w miejscu, gdzie miłości nie miało prawa być, a gdzie jakby na przekór nie tylko była, ale ratowała życie ludzkie fizycznie i psychiczne. Reportaż powstał na podstawie ponad 200 listów, a także grypsów i przekazów ustnych byłych więźniów niemieckiego obozu koncentracyjnego w Lublinie, potocznie nazywanego Majdankiem. To opowieść - jak pisze sama autorka - o tym jak ludzie radzili sobie z tym, co przeżywali w obozie, a nie o tym jak w obozie umierali. Bo tego, że tam była śmierć, głód, choroby nikomu nie trzeba tłumaczyć. Dariusz Fugiel, syn opisanej w książce więźniarki KL Lublin, Zofii napisze w liście do autorki: "w każdym miejscu i w każdym czasie, w każdych nawet niewyobrażalnych warunkach jest szansa na spotkanie miłości – wielkiej siły, która nawet w najbardziej dramatycznych momentach naszego życia daje mu sens i motywacje", więc ta książka jest właśnie o tym: o miłości w czasach bezmiłości. W „Dobrych książkach” z Sylwią Winnik rozmawia Jolanta Drużyńska. Wtorek 26 lipca godz. 17.

Krystian Nowak o swojej najnowszej książce "Kacheksja"

Gościem audycji Dobre książki był Krystian Nowak - wydawca, pisarz, obserwator świata. W Radiu Kraków Kultura opowiedział o swojej najnowszej książce "Kacheksja", rozszerzając definicję tytułu na ból duszy, nie tylko ciała. Czy określenie "głos pokolenia" jest nobilitujące czy przebrzmiałe? Jak szufladkujemy i czy bycie fatalistą wyklucza optymistyczne wątki w fabule powieści? Zaprasza Georgina Gryboś-Szczepanik

Pędzę jak dziki tapir

Wakacje to dobry moment, by sięgnąć po książki niewielkich rozmiarów, ale ważkiej treści. Obecny rok jest rokiem między innymi Władysława Bartoszewskiego, mija setna rocznica jego urodzin. Kiedyś, by zilustrować swa niespożytą energię, mówił, że "Pędzi jak dziki tapir". To także tytuł książki opracowanej przez Marka Zająca - dziennikarza, publicystę, bliskiego współpracownika. W Dobrych książkach spojrzenie na świat poprzez anegdotę.

"Miasto z indu" Krystyny Dąbrowskiej

Krystyna Dąbrowska, poetka, eseistka, tłumaczka i graficzka będzie bohaterką Dobrych książek. Porozmawiamy o jej nowym tomie poezji "Miasto z indu".

Z Hiszpanii i Polski do Argentyny. Niezwykły dwugłos wybitnych pisarzy

Martín Caparrós, argentyński pisarz i dziennikarz, autor kultowego „Głodu” w najnowszej książce zat. „Dziadkowie” przedstawia zawikłane wątki rodzinnej historii. Losy tytułowych dziadków, pochodzącego z Hiszpanii Antonia Caparrósa splatają się w Argentynie z losami Wincentego Rosenberga, polskiego Żyda pochodzącego z Chełma i Warszawy. Autor przygląda się ich życiu, kreśli obraz miasteczek i miast, w których dorastali i mieszkali, mając za tło burzliwe czasy, w tym drugą wojnę światową i wojnę domową w Hiszpanii. Historię tej samej polskiej rodziny Rosenbergów opisał w powieści pt. „ Getto jest we mnie” Santiago H.Amigorena, argentyńsko - francuski pisarz, scenarzysta i reżyser, kuzyn Martína Caparrósa. Vicente (w dawnym życiu - Wincenty) przyjechał do Argentyny w 1928 roku, by zacząć lepsze życie. W połowie lat 30. nalegał (mało skutecznie) na przyjazd do Buenos Aires najbliższej rodziny, także matki. Gdy w latach 40. zaczęły napływać coraz straszniejsze wiadomości z ogarniętej wojną Europy i przygnębiające listy matki z getta warszawskiego ucieka w trwające tygodniami, miesiącami milczenie, które miało rzucić wyzwanie barbarzyństwu Zagłady, rozłące i poczuciu winy.

Nowy europejski kanon literacki

Na nową serię wydawniczą przygotowywaną przez Biuro Literackie we współpracy z zagranicznymi wydawcami złoży się 21 książek. Pierwsze tytuły serii już pojawiły się na rynku. Kolejne propozycje czytelnicy i czytelniczki poznają w ciągu trzech lat.

Sekrety zdjęcia z getta warszawskiego

"Na pierwszym planie stoi chłopiec z podniesionymi rękoma. Płaszczyk, podkolanówki, krótkie spodenki i za duży kaszkiet. Za nim tłum ludzi wypędzonych z kamienicy. A po lewej stronie Niemiec z goglami na hełmie, z dziwnym pistoletem skierowanym w tę grupę" – opisuje jedną z najsłynniejszych fotografii z getta warszawskiego Tomasz Zyśko. To zdjęcie stanie się tematem jego książki zatytułowanej „Siłą wyciągnięci z bunkrów”, w której stara się opisać „wszystkie sekrety pewnego zdjęcia z getta warszawskiego”. Kim był chłopiec w krótkich spodenkach? Jaki sekret skrywają kobieta po lewej i towarzysząca jej dziewczynka? Co spotkało dźwigającego worek chłopca, wypędzanego z kryjówki? Czego jeszcze możemy się dowiedzieć ze zdjęcia, które likwidator getta Jürgen Stroop w swoim raporcie podpisał „Siłą wyciągnięci z bunkrów”? Tomasz Zyśko w poszukiwaniu odpowiedzi na te pytania zabiera czytelnika nie tylko do getta warszawskiego w ostatnich dniach istnienia, ale też do przedwojennej Warszawy, Kraju Sudeckiego i przedwojennej Palestyny. Z Tomaszem Zyśko w historycznej odsłonie „Dobrych książek” rozmawia Jolanta Drużyńska. Wtorek 12 lipca godz. 17.

W Dobrych książkach spotkanie z Małgorzata Lebdą, laureatką Nagrody im. Wisławy Szymborskiej za najlepszą książkę poetycką wydaną w 2021 r.

Nagrodzono tom to Mer de Glace wydany przez Wydawnictwo Warstwy. Małgorzata Lebda – urodzona w 1985 roku- dorastała w beskidzkiej wsi Żeleźnikowa Wielka. Autorka sześciu książek poetyckich, w tym nagradzanych tomów Matecznik i Sny uckermärkerów (Nagroda Literacka Gdynia 2019, nominacja do Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej Silesius 2019). Naukowczyni, felietonistka,animatorka kultury, ultramaratonka. We wrześniu 2021 roku przebiegła – w ramach poetycko-aktywistycznego gestu – dystans 1113 kilometrów, biegnąc od źródeł rzeki Wisły do jej ujścia do Bałtyku. Mieszka w Krakowie Tytuł nagrodzonego tomu "Mer de Glace" to też nazwa drugiego najdłuższego lodowca w Alpach , który leży po francuskiej stronie masywu Mont Blanc. Tomiki poetyckie często składają się dziś z dwóch języków, dwóch dyskursów – są pisane wierszem lub rodzajem prozy poetyckiej. W tomie “Mer de Glace” Małgorzaty Lebdy mamy do czynienia ze specyficzną indywidualną dykcją – małe prozy poetyckie, które przeplatają, a jednocześnie spajają ze sobą wiersze – noszą tytuł „Pory miejsc”. Oglądamy tu świat z perspektywy ekologicznej. Zresztą „temperament ekologiczny” wydaje się charakterystyczny dla wierszy Lebdy, wyraźnie wybrzmiewa również w jej pozostałych tomikach. Chodzi tu o rozmaitość, wielość języków, symbiozę ze światem ludzi, zwierząt, przyrody, drzew. Słowem – z tym wszystkim, co nas otacza. – Marta Wyka, członkini kapituły Nagrody im. Wisławy Szymborskiej

"Muzyka jest ważna" Rogera Scrutona

"134 dni – tyle zajęło nam zebranie 52 012,00 zł potrzebnych na wydanie Understanding Music – książki Sir Rogera Scrutona, którą po raz pierwszy będzie można przeczytać po polsku." Stało się to dzięki 287 darczyńcom - uznali oni, że warto wydać tę książkę. Fundacja Incanto to uczyni już pod koniec lipca. Nim "Zrozumieć muzykę" trafi na rynek, powracamy w Dobrych Książkach do pierwszej przez nich wydanej pozycji tego autora "MUZYKA JEST WAŻNA". Zaprasza Anna Kluz-Łoś.

11. edycja Festiwalu Miłosza. Przypominamy twórczość Glorii Gervitz

Rodzinna Europa - to temat tegorocznej 11. edycji Festiwalu Miłosza. Festiwal rozpocznie się 7 lipca, a pierwszym festiwalowym wydarzeniem będzie Republica Poetica w Lokatorze w całości poświęcona twórczości Glorii Gervitz. Wybitna meksykańska poetka o środkowoeuropejskich korzeniach odeszła wiosną tego roku. W Dobrych książkach archiwalna rozmowa z 2020 roku z Glorią Gervitz oraz redaktorką poematu Migracje, tłumaczką Martą Eloy Cichocką. O programie Festiwalu Miłosza opowiedzą Oliwia Fryc i Aleksandra Lipczak. Zaprasza Katarzyna Fortuna

Wielka historia, miłość i codzienność XIX-wiecznej polskiej rodziny ziemiańskiej w powieści Ewy Cielesz

Ewa Cielesz – pisarka, reżyserka i instruktorka teatralna. Pisze scenariusze, opowiadania, wiersze dla dzieci i dorosłych. Autorka bestsellerowej trylogii „Córka cieni” i „Pochyłe niebo” oraz powieści: „Słońce umiera i tańczy”, „Szepty stepowe”, „Niskie drzewa”, „Wiedźm”, „Tango”. Akcja najnowszej powieści Ewy Cielesz, pierwszego tomu sagi rodzinnej „Zakryte lustra” zat. „Sny i przebudzenia”rozgrywa się w latach 1830-1831 w Przylipiu, posiadłości średniozamożnej ziemiańskiej rodziny Stalickich. Ewa Cielesz barwnie i z wyczuciem opisuje codzienne czynności, zwyczaje, pragnienia, nadzieje i rozczarowania – ukazując żywy, pełen fascynujących detali obraz dziewiętnastowiecznej rozdartej przez zaborców Polski – i równie interesującą paletę charakterów. Kilka dni przed wybuchem Powstania Listopadowego w rodzinie Stalickich przychodzi na świat Zosia.Wychowywana inaczej niż nakazuje ówczesna tradycja wyrośnie na kobietę, która nie poddaje się w obliczu najtrudniejszych wydarzeń i wyborów. Jej życie, a potem losy kolejnych pokoleń Stalickich, w części inspirowane prawdziwymi faktami, toczyć się będą w kolejnych tomach sagi na tle wydarzeń z historii Europy i Polski. O książce i dziewiętnastowiecznej Polsce czasów Powstania Listopadowego z Ewą Cielesz w historycznej odsłonie „Dobrych książek” rozmawia Jolanta Drużyńska.

Z Mateuszem Pakułą o jego debiucie „Jak nie zabiłem swojego ojca i jak bardzo tego żałuję”

„Jak nie zabiłem swojego ojca i jak bardzo tego żałuję”, książka Mateusza Pakuły, znalazła się wśród 5 tytułów prozatorskich nominowanych do tegorocznej Nagrody Gdynia. Debiut prozatorski dramatopisarza i reżysera, Mateusza Pakuły, to intymna opowieść o chorobie, cierpieniu, umieraniu i śmierci ojca. Książka zawiera w sobie elementy dziennika, dramatu, wywiadu i reportażu. Z Mateuszem Pakułą rozmawia Katarzyna Fortuna.

"Mężczyźni wybrani przez Boga" Marii Miduch

"Pamiętasz rozmowę z Bogiem Tewjego mleczarza ze Skrzypka na dachu? Czy Bóg nie mógłby sobie wybrać jakiegoś innego narodu? Bo ten wybór oznacza także wiele trudności i przeciwności. Przymierze jest właśnie takim ważnym punktem na drodze. Bez niego to by było dreptanie w kółko – a Bóg nie po to wyprowadził Abrama z domu rodzinnego. Dla nas przymierze jest jakimś odległym reliktem przeszłości" - pisze dr Maria Miduch w swej książce "Mężczyźni wybrani przez Boga" i zaprasza, by poznawać Biblię przez nie zawsze oczywiste ścieżki. Dobre Książki w Radiu Kraków Kultura - zaprasza Anna Łoś.

„Cena. W poszukiwaniu żydowskich dzieci”. Rozmowa z Anną Bikont

„Cena. W poszukiwaniu żydowskich dzieci” Anny Bikont to reporterskie śledztwo rzucające nowe światło na losy dzieci po Zagładzie. Od maja 1947 do sierpnia 1948 roku Lejb Majzels, pracownik Centralnego Komitetu Żydów w Polsce, wyjeżdża w teren dwadzieścia osiem razy w poszukiwaniu pięćdziesięciorga dwojga dzieci, które przeżyły Zagładę i pozostają pod opieką Polaków. Każdy wyjazd skrupulatnie odnotowuje: o której wyjechał, o której dotarł, czy znalazł dziecko i za ile naród żydowski może je wykupić. Bo życie każdego żydowskiego dziecka ma cenę. Siedemdziesiąt lat później Anna Bikont powtarza próbę ich odnalezienia.

"Kamienne piekło" w "Demonach śmierci" Tomasza Bonka

"Marzyłem, by móc to wszystko sfilmować niewidzialnym aparacikiem. Sfilmować jeden jedyny dzień, od świtu do nocy: dręczące apele; wybiórki na śmierć;[…] udręczone marsze do pracy i z pracy; [...]codzienny głód; widok „muzułmanów” wlokących się po obozie - wspomniał Edmund Nawra, więzień KL Gross-Rosen, numer obozowy 1678. Wspomnienia i relacje więźniów "kamiennego piekła" jednego z najcięższych obozów koncentracyjnych zamieścił w swojej najnowszej książce Tomasz Bonek. Wrocławski reporter, dokumentalista i autor reportaży historycznych dociera do zeznań więźniów niemal już zapomnianego kacetu założonego pod dolnośląską Rogoźnicą. Każdy z kolejnych analizowanych dokumentów jest bardziej przerażający. Wszystkie układają się w przejmującą opowieść o demonach śmierci – oprawcach z KL Gross-Rosen. Z Tomaszem Bonkiem autorem książki „Demony śmierci. Zbrodniarze z Gross Rosen” w historycznej odsłonie „Dobrych książek" rozmawia Jolanta Drużyńska.

O wydawnictwie Marginesy i najgorętszych (tego lata) tytułach

Gościem magazynu literackiego Dobre Książki była Hanna Grudzińska, szefowa i założycielka wydawnictwa Marginesy. Opowiedziała o tym, jak powstawało wydawnictwo, o jego profilu i ostatnich gorących tytułach. Wśród nich biografie (m.in. Marii Dulębianki), ale i publikowana pierwszy raz po ponad pół wieku od powstania, ze wstępem równie kultowej Margaret Atwood, powieść kultowej Simone de Bouvair.

"Edmund - brat papieża"

"Wydaje się, że pamięć o Edmundzie przetrwałaby także wtedy, gdyby Karol Wojtyła nie stał się Janem Pawłem II. Być może tylko nie mówiono by wtedy: „Edmund – brat Papieża”, tylko: „Karol – brat Edmunda”. "Edmunt Wojtyła. Brat św.Jana Pawła II" Mileny Kindziuk jest pierwszą biografią doktora Edmunda Wojtyły. Napisana z dociekliwością opowieść jest także świadectwem epoki, w której żył. Był on uznanym lekarzem, nieprzeciętnie zdolnym, z pasją i poczuciem misji. Czy może inspirować? Z pewnością nie tylko medyków i tych, którzy służą chorym, opuszczonym i szukającym nadziei.

Nowości Wydawnictwa Próby

"Dziennik wojenny" Józefa Czapskiego, "Między posiłkami. Apetyt na Paryż " A.J. Lieblinga, "Księgę gaju laurowego i inne eseje" Béli Hamvasa oraz inne nowości Wydawnictwa Próby prezentuje Marek Zagańczyk - redaktor i współzałożyciel Wydawnictwa Próby.

Tajemnicze Polesie w powieści Pawła Rzewuskiego

Polesie - kraina bagien i kniei, dawne wierzenia, znikający ludzie, demoniczny wojewoda, oficer "dwójki", żołnierze KOP-u, Poleszucy – tutejsi. Wszyscy pojawiają się na kartach historycznego kryminału pt. „Syn Bagien” autorstwa historyka i filozofa Pawła Rzewuskiego. Na Polesiu tym „skrawku Rzeczpospolitej Polskiej i nie polskiej, gdzie cywilizacja i postęp nie wygrały jeszcze swej wojny” w pobliżu niespokojnej granicy ze Związkiem Sowieckim dochodzi do serii tajemniczych zaginięć i morderstw. Sprawca jest nieznany, ale podejrzenia kierowane są w stronę wojewody poleskiego Wacława Kostka Biernackiego, o którym wielu mówiło, że jest „jawnym czcicielem szatana”. Jednym z zaginionych jest Adam Staff oficer Oddziału II Sztabu Generalnego Wojska Polskiego (kontrwywiadu). Na poszukiwanie zaginionego wysłany zostaje przez warszawską centralę kapitan Maurycy Jakubowski. Dociera do Dawidgródka jednego z większych miast Polesia. By rozwiązać zagadkę kapitan Jakubowski musi nie tylko przełamać opory i nieufność miejscowych, ale także poznać wierzenia tutejszych Poleszuków. "Syn Bagien" Pawła Rzewuskiego to nie tylko zgrabnie przedstawiona kryminalna intryga rozgrywająca się w realiach kulturowo narodowego tygla Polesia czasów II RP, to także spora dawka historii tamtego okres: walki Korpusu Ochrony Pograniczna o utrzymanie wschodniej granicy, próby realizowania różnych koncepcji współistnienia odmiennych kultur i narodowości w ramach Rzeczpospolitej, to także pokazanie realiów tego najbiedniejszego regionu przedwojennej Polski, bardzo ciekawego pod względem kulturowym i religijnym. I to tło właśnie wydaje się być jednym z najmocniejszych atutów owej kryminalnej powieści. O niezwykłej historii Polesia, ciekawej kryminalnej intrydze i realnych postaciach IIRP pojawiających się na kartach książki z autorem "Syna Bagien" Pawłem Rzewuskim rozmawia w historycznej odsłonie "Dobrych książek" Jolanta Drużyńska.

Audycja wspomnieniowa o Macieju Słomczyńskim na 100-lecie urodzin pisarza

Archiwalne rozmowy, wspomnienia jego najbliższych oraz m.in. Anny Polony, Ludwika Jerzego Kerna i Grzegorza Turnaua.

"Nie damy się złamać - zapiski, dzienniki i relacje internowanych"

„Dzienniki i relacje. Internowani w Nowym Wiśniczu i Załężu k. Rzeszowa”, których pierwszy tom ukazał się w 2021 roku nakładem Instytutu Literatury i Fundacji Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego (drugi tom w przygotowaniu) - to zapiski kilkunastu osób internowanych po 13 XII 1981 roku w Nowym Wiśniczu i w Załężu koło Rzeszowa. Świadectwa te odznaczają się szczególnym autentyzmem ocen własnej sytuacji i sytuacji Polski, pogrążonej w głębokim kryzysie społecznym i gospodarczym. W więzieniach zamknięto wówczas działaczy NSZZ Solidarność oraz innych, niezależnych struktur z całego kraju: z Krakowa, Nowego Sącza, Olsztyna, Tarnowa, Rzeszowa, Warszawy i Wrocławia. „Zwieziono ich i zamknięto, by ich upokorzyć i zniechęcić, ale po pierwszym szoku, spowodowanym aresztowaniami z dnia na dzień stawali się mocniejsi, wydobywali z siebie utraconą pewność siebie" - pisał ks. Władysław Palmowski, duszpasterz internowanych. O wyjątkowej publikacji z Bogusławem Sonikiem jednym z autorów dzienników, ówczesnym wiceprzewodniczącym zarządu Regionu Małopolskiego NSZZ Solidarność oraz dr hab. Andrzejem Dróżdżem, redaktorem tomu, prezesem Zarządu Fundacji Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego w "Dobrych książkach" rozmawia Jolanta Drużyńska.

Maria Dulębianka - fascynująca i niesłusznie zapomniana

W "Dobrych Książkach" Radia Kraków Kultura "Samotnica. Dwa życia Marii Dulębianki" Karoliny Dzimiry-Zarzyckiej. Malarka znana głównie z ikonicznego portretu Konopnickiej w binoklach, społecznica, aktywistka, feministka.

W Dobrych Książkach sięgamy po Kołakowskiego

"Wszelka próba "unieważnienia Jezusa", usunięcia go z naszej kultury pod takim oto pretekstem, że nie wierzymy w Boga, w którego on wierzył, jest śmieszna i jałowa" Te słowa napisał agnostyk, filozof i człowiek, który poszukiwał prawdy. W Dobrych Książkach po ukazaniu się "Kołakowskiego i poszukiwania pewności" Huberta Czyżewskiego wracamy do źródeł, czyli "Chrześcijaństwa" - zbioru tekstów filozofa na temat religii.

Dziś „Poli Raksy twarz” - biografia aktorki autorstwa Krzysztofa Tomasika

Pola Raksa zagrała wiele ról teatralnych i filmowych, ale zbiorową wyobraźnią zawładnęła dzięki roli w serialu, który stał się jednym z największych fenomenów polskiej kultury masowej. Postać ślicznej sanitariuszki przyniosła jej bezprecedensową sławę, stając się jednocześnie przekleństwem. Chociaż wystąpiła w filmach Wajdy, Hasa i Barei – dla milionów widzów pozostała już na zawsze rudowłosą Rosjanką z Czterech pancernych. Ikona polskiego kina lat sześćdziesiątych wycofała się z życia publicznego i od wielu lat konsekwentnie odmawia kontaktu z mediami. Opowieść Krzysztofa Tomasika to próba wyjaśnienia, na czym polegał fenomen aktorki, za której twarz „każdy by się zabić dał”.

"Wszystkie dzieci maharadży"

„Wszystkie dzieci maharadży” Joanny Puchalskiej to przejmująca opowieść, której bohaterami są dzieci wywiezione w głąb Związku Sowieckiego podczas akcji deportacyjnych z terenów wschodniej RP zajętych po 17 września 1939 roku. Razem z Markiem, Helą, Elą, Pawłem, Zosią i innymi będziemy świadkami ich tragicznego pobytu na zesłaniu w Kazachstanie. Surowy klimat, ciężka praca, także tych najmłodszych, głód, wszy, choroby, śmierć najbliższych będą ich udziałem, a potem dalsza tułaczka zakończona dla nich i setek innych dzieci szczęśliwie w dobrach indyjskiego maharadży Jam Saheba Digvijay Sinhji, władcy księstwa Nawanagaru w Indiach. „Wszystkie dzieci maharadży” to nie tylko powieść dobrze przez autorkę osadzona w realiach II wojny światowej, chociaż wierność historycznym faktom jest także jej dużym atutem, ale to również opowieść o dorastaniu w skrajnych warunkach, dojrzewaniu, o pierwszych przyjaźniach, miłościach, o trudnych decyzjach i wyborach, które podejmować musieli kilkunastoletni polscy uchodźcy. To wreszcie opowieść o charyzmatycznym indyjskim arystokracie, który przejęty losami małych uchodźców postanowił oddać im zabrany przez sowietów „kraj lat dziecinnych” i stworzyć namiastkę domu w Osiedlu Dzieci Polskich w Balachadi koło Dżamnagaru. W ciągu czterech lat działalności (1942-1946) przez osiedle przewinęło się około tysiąca polskich dzieci. Z Joanną Puchalską w „Dobrych książkach” rozmawia Jolanta Drużyńska.

"Szwedzka sztuka kochania. O miłości i seksie na Północy" Katarzyny Tubylewicz

W "Szwedzkiej sztuce kochania" autorka pisze o wszelkich rodzajach związków, o monogamii i poliamorii, o tantrze, o związkach tęczowych i queerowych rodzinach, o wierności i zdradzie, o związkach otwartych i skrajnej wolności seksualnej, a także o miłości po miłości. Katarzyna Tubylewicz uświadamia, że za rzadko toczy się w Polsce poważna i otwarta dyskusja o uczuciach, o wzajemnych relacjach. Udowadnia, że miłość i erotyka to jedne z najważniejszych życiowych doświadczeń.

Benedykt XVI - wokół wiary, nadziei i miłości

„Wierzyć to nic innego, jak w nocy świata dotknąć ręki Boga”. „Cierpliwość jest codzienną formą miłości”. Kto z nas nie słyszał kiedyś tych słów? Papież Franciszek powtarza, że Benedykt XVI jest „subtelnym myślicielem, którego większość ludzi nie zna lub nie rozumie”. „Radość sprawia dzielenie się z nim myślami” – dodaje. Życie Josepha Ratzingera nie zostało jeszcze opowiedziane do końca. Był niedużym papieżem, który pisał ołówkiem wielkie dzieła" - tak napisał w monumentalnej biografii Benedykta XVI PETER SEWALD. A my w Dobrych Książkach sięgniemy do wyboru pism Benedykta wokół wiary, nadziei i miłości.

Premiera nowej książki Olgi Tokarczuk

Dziś premiera nowej książki Olgi Tokarczuk. "Empuzjon. Horror przyrodoleczniczy"- to pierwsza powieść pisarki po otrzymaniu Nagrody Nobla. W Radiu Kraków Kultura gościmy Marcina Baniaka, dyrektora działu promocji Wydawnictwa Literackiego - wydawcy książki. Fragmenty "Empuzjonu" przeczyta sama autorka. Posłuchamy też archiwalnych nagrań Radia Kraków z Noblistką.

Co artyści ukryli w swoich arcydziełach?

„Sekretna galeria” autorstwa Joanny Łenyk-Barszcz i Przemysława Barszcza to kolejna książka niestrudzonych detektywów historii, będąca fascynującą podróżą przez wieki i kontynenty. Opisywane dzieła sztuki dzięki uważności krakowskich autorów odsłaniają rozliczne tajemnice zakodowane przez ich artystów, ale także ujawniają świat trudny z naszej XXI-wiecznej perspektywy do zauważenia czy zrozumienia. „Niesamowitą cechą sztuki – piszą autorzy „Sekretnej galerii – jest zdolność przenoszenia w przyszłość informacji, które w żaden inny sposób nie miałyby możliwości dotarcia do nas”. Autorzy, wciągając czytelnika w rozwikłanie różnych tajemnic sprawiają, że to co w dziełach sztuki jest ciemne i tajemnicze staje się zrozumiałe i jasne, a to co drugoplanowe wybija się na plan pierwszy. Z Joanną Łenyk-Barszcz i Przemysławem Barszczem w historycznej odsłonie programu „Dobre książki” rozmawia Jolanta Drużyńska.

"Dom ojców "Andrzeja Muszyńskiego

Ta opowieść to podróż w czasie i przestrzeni do świata naszych przodków – tych, których pamiętamy, i tych sprzed setek tysięcy lat. Bo choć szkolne podręczniki o tym milczą, historia ziem, na których dziś żyjemy, nie zaczęła się od Mieszka. W południowej Polsce odnaleziono liczące nawet do pół miliona lat ślady protoplastów współczesnego człowieka, a w jednej z jaskiń Jury Krakowsko-Częstochowskiej pozostałości po grupie przedstawicieli kultury magdaleńskiej, być może zabitych i zjedzonych w kanibalistycznej uczcie około piętnastu tysięcy lat temu. Ten malowniczy wapienny pejzaż to dom naszych ojców, dziadów i pradziadów, którzy mówią do nas w snach, wracają w podświadomych lękach.

"Serce świata" Hansa Ursa von Balthasara - dedykowana ludziom młodym

W Dobrych Książkach spotkanie - nie z nowością , ale z "białym krukiem". "Serce świata" to poetycka, pełna uniesień książka młodego Hansa Ursa von Balthasara, dedykowana ludziom młodym.

"Powszednia historia" - debiut Sebastiana Nowaka

Premiera w Dobrych Książkach! "Powszednia historia" jest debiutem fabularnym Sebastiana Nowaka. Autor (ur. 1991) przez niemal 10 lat był związany z Wydawnictwem Literackim. Zajmował się m.in. książkami Olgi Tokarczuk i towarzyszył Noblistce w ponoblowskich spotkaniach na świecie. Mediolan Miasto Literatury UNESCO wyróżniło go programem rezydencyjnym dla przedstawicieli rynku książki.

Odkrywanie zaginionej przeszłości... Nowej Huty

Wiosną 1967 roku podczas prac ziemnych wykonywanych na terenie ówczesnej Huty im. Lenina operatorzy koparek niespodziewanie dokopali się do olbrzymich kości nieznanego zwierzęcia. Przybyli na miejsce archeolodzy ustalili, że były to kości mamuta. Od historii owego znaleziska, liczącego ponad 20 tysięcy lat, rozpoczyna książkę o archeologicznych odkryciach na terenie dzisiejszej Nowej Huty i okolic archeolog i muzealnik dr hab. Jacek Górski, dyrektor Muzeum Archeologicznego w Krakowie. „Prastara Nowa Huta” to ponad sześćdziesiąt pasjonujących opowieści przybliżających niezwykłe dzieje osadnictwa na naszych terenach. Od łowców mamutów z okresu apogeum ostatniego zlodowacenia, przez nieznanych z nazwy reprezentantów tzw. kultury ceramiki promienistej, sznurkowej czy pucharów lejowatych, autorów pierwszego na świecie wizerunku czterokołowego wozu, celtyckich kowali aż po bezpośrednich naszych przodków Słowian, którzy zasiedlili obszar Nowej Huty na przełomie V i VI w. n.e. O „Prastarej Nowej Hucie” z jej autorem Jackiem Górskim rozmawia w historycznej odsłonie „Dobrych książek” Jolanta Drużyńska.

Dwutomowe wydanie dzieł wybranych Rolanda Topora w Dobrych Książkach

W nowym wydaniu dzieł Rolanda Topora znajdziemy m.in. „Chimerycznego lokatora” w nowym przekładzie Marty Eloy Cichockiej (na podstawie utworu powstał wybitny film Romana Polańskiego „Lokator”) oraz powieści (m.in. "Księżniczka Angina" i "Bal na ugorze") a także dramaty w nowym opracowaniu redakcyjnym Marty Eloy Cichockiej i Jana Gondowicza. Dzieła Rolanda Topora prezentują w Dobrych Książkach redaktor Pio Kaliński i tłumaczka, poetka Marta Eloy Cichocka.

Karol de Foucauld - mistyk pustyni

Był żołnierzem pochodzącym z arystokratycznej rodziny, trwonił pieniądze i prowadził hulaszczy tryb życia. Później został trapistą i pracował wśród muzułmanów w Algierii. Od niedzieli jest świętym kościoła katolickiego. Dzieje Karola de Foucauld w swoich początkach przypominają biografie Lawrence’a z Arabii i Antoine’a de Saint-Exupéry, pełne niebezpiecznych podróży po Afryce Północnej i przygód wśród nieobliczalnych „ludzi pustyni”.

Wiesław Myśliwski bohaterem programu Dobre Książki

Posłuchamy fragmentów spotkania, które odbyło się w cyklu Dorwać Mistrza w krakowskiej Akademii Sztuk Teatralnych. Inspiracją spotkania jest wyjątkowy tom Wiesława Myśliwskiego „W środku jesteśmy baśnią. Mowy i rozmowy" wydany przez ZNAK. Wieczór poprowadził redaktor Jerzy Illg, autor wstępu a rozmowę z pisarzem Wojciech Bonowicz - redaktor książki i Bogdan Tosza-autor wywiadu w książce. Teksty Wiesława Myśliwskiego czytała Dominika Bednarczyk.

Burzliwe losy Kozaków w opowieści Sławomira Leśniewskiego

Państwo Kozaków i szlachty prawosławnej, trzeci równoprawny z Koroną i Litwą człon Rzeczpospolitej – to miał być efekt unii zawartej w Hadziaczu z Kozakami 16 września 1658 roku. Unia miała zakończyć lata krwawych walk między Rzeczpospolitą a Kozakami, których apogeum nastąpiło podczas powstania Bohdana Chmielnickiego. Większość postanowień unii pozostała jednak tylko na papierze, bo gdy wreszcie do ugody doszło, „najlepszy moment na budowę Rzeczpospolitej Trojga Narodów bezpowrotnie minął”. O krwawych dziejach długotrwałego zatargu, który realnie zmienił bieg historii wschodniej Europy w XVII wieku i straconej szansie na powstanie Rzeczpospolitej Trojga Narodów traktuje, wydana przez krakowskie Wydawnictwo Literackie, książka pt. ”Chmielnicki. Burzliwe dzieje Kozaków". Jej autorem jest znany popularyzator historii, autor ponad dwudziestu książek, warszawski adwokat, artysta plastyk i wielbiciel tenisa Sławomir Leśniewski. „Kozacy i plebs popełnili niesłychane zbrodnie, ponieważ niesłychane były nasze grzechy” pisał przywoływany przez autora „Chmielnickiego” kanclerz wielki litewski Albrycht Stanisław Radziwiłł. To zdanie zawiera wiele gorzkiej prawdy - podkreśla Leśniewski i dodaje „zapewne największym przekleństwem trwającego konfliktu była właśnie nieumiejętność zważenia własnych win, a także niemożność dostrzeżenia racji drugiej strony…” Ze Sławomirem Leśniewskim w historycznym wydaniu „Dobrych książek rozmawia Jolanta Drużyńska

Swoje ulubione wiersze recytuje Jerzy Trela

W wieku 80 lat zmarł Jerzy Trela, wybitny aktor teatralny i filmowy. Stworzył wiele znakomitych kreacji teatralnych między innymi w "Dziadach", "Wyzwoleniu" i "Hamlecie", zagrał w ponad 70. filmach oraz w 140. spektaklach Teatru Telewizji. Aktor był związany na stałe z Krakowem, a od 1970 roku z Narodowym Starym Teatrem. Współpracował także z Radiem Kraków.

"Nerw święty" - rozmowy o liturgii

Dwóch dominikanów, Dominików, szczerze, ale z humorem rozmawia o liturgii. Bezprecedensowa wycieczka w piętnastu odcinkach po labiryncie obrzędów kościelnych: zarówno dla niewtajemniczonych, jak i dla zaawansowanych. Autorzy - o. Dominik Jarczewski i o. Dominik Jurczak OP - nie proponują systematycznego wykładu z liturgii. Nie traktują jej również jako przewodnika po mszy świętej i sakramentach. Zamiast tego, świadomie wybrali formę rozmowy – niespiesznej, pełnej dygresji, żartu i ironii.

„Zbyt wiele zim minęło, żeby była wiosna" - nowa książka Filipa Zawady

Nowa książka finalisty Nagrody Literackiej Nike traktuje o rodzinie, relacjach, dorastaniu, przemocy, miłości i śmierci. Punktem odniesienia dla bohatera, narratora jest jego dziadek Szczepan, samolubny i zgryźliwy, szowinista starej daty i samozwańczy mentor. Ważną rolę w jego życiu odgrywają Ukrainki, które traktuje często bardzo instrumentalnie. Wszystko koncentruje się wokół niego. Filip Zawada, autor "Rozdeptałem czarnego kota przez przypadek", mistrzowsko balansuje na granicy tragedii i komedii. Udowadnia, że jego głos jest absolutnie niepodrabialny i wyjątkowy w polskiej literaturze. Bardzo dobra książka!

„Odbuduj moją wieś Dawidzie...”. Wołoscy pasterze bohaterami pierwszego w historii Podhala komiksu

Na Sądecczyźnie pasterze wołoscy pojawili się pod koniec XIV wieku. Zajmowali górskie pustkowia i wraz z miejscowymi brali udział w obronie tych ziem przed zakusami najeźdźców. Ich zwyczaje, obyczaje, wierzenia, system gospodarowania legły u podstaw tego, co etnolodzy nazywają etnosem góralskim. Moment przybycia pasterzy wołoskich na tereny Sądecczyzny i ich udział w obronie przed najazdem wojsk węgierskich Ścibora ze Ściborzyc w 1410 roku stał się tematem komiksu pt. „Przybysze. Wołosi w Ochotnicy i Tylmanowej”. To kilkuwątkowa historia dotycząca pojawienia się Wołochów na terytorium Gminy Ochotnica Dolna, ich komunikacji i asymilacji z lokalną ludnością, walki o przetrwanie w górach. Grafika komiksu odzwierciedla krajobraz Gorców – z powodzeniem można dostrzec charakterystyczne elementy tutejszej przyrody. Autorzy zadbali także o detale związane z ubiorem, narzędziami, pasterstwem, architekturą – kulturą materialną i duchową Wołochów i lokalnej ludności. Autorem tekstu komiksu jest Artur Wabik artysta sztuk wizualnych, kurator, publicysta, badacz popkultury, jeden z twórców Fundacji Muzeum Komiksu w Krakowie. Strona graficzna jest dziełem Marcina Wierzchowskiego projektanta graficznego, rysownika, ilustratora, twórcy komiksów i murali. Komiks wydała Gmina Ochotnica Dolna. O pierwszym w historii Podhala komiksie i wołoskich przybyszach w historycznej odsłonie “Dobrych książek” Jolanta Drużyńska rozmawia z autorami publikacji: Arturem Wabikiem i Marcinem Wierzchowskim oraz z dr. Krzysztofem Wielgusem, architektem krajobrazu, adiunktem w Katedrze Architektury Krajobrazu na Wydziale Architektury Politechniki Krakowskiej oraz współtwórcą Szlaku Kultury Wołoskiej w Ochotnicy. Wtorek, 10 maja g. 17:00.

Maciej Jakubowiak "Ostatni Ludzie. Wymyślanie końca świata"

"Ostatni Ludzie. Wymyślanie końca świata" - książka Macieja Jakubowiaka to doskonały esej fabularny, mówiący o końcu świata widzianym m.in. poprzez literaturę, nie tylko science fiction, seriale, filmy, gry, memy, badania naukowe. Mamy tu też doświadczenia własne autora- eseisty, krytyka literackiego, redaktora "Dwutygodnika".

"Kościół kobiet" Zuzanna Radzik

Powracamy do głośnej książki feministki katolickiej. Ruch równouprawnienia w Kościele to nie tylko ostatnich pięćdziesiąt lat, to cała historia chrześcijaństwa, w której kobiety odgrywały ważną, acz często niezauważaną czy marginalizowaną rolę. Nigdy jednak, dla wielu kobiet, doświadczenie powszechności Kościoła i siły wzajemnego wsparcia nie było tak mocne i realne jak dziś.

"Pracować dla Krakowa to […] trud, ale i honor wielki… " - Karol Rolle

"Piotr Hapanowicz - „Karol Rolle 1871 – 1954 Prezydent Krakowa. Szkic do portretu” to bardzo ciekawa i cenna publikacja przybliżająca nie tylko mało dziś znaną historię działalności inżyniera, samorządowca, wiceprezydenta i prezydenta Krakowa, Karola Rollego, senatora II RP, ale także opowieść o Krakowie w czasach zaboru austriackiego, podczas Wielkiej Wojny i dwudziestu jeden lat niepodległości. To również dzieje ludzi, którzy tworzyli ówczesną elitę polityczną i ekonomiczną, wreszcie historia zmagania się Rzeczpospolitej z rozmaitymi trudnościami natury polityczno gospodarczymi po odzyskaniu przez nią niepodległości w 1918 roku. „Dzieło Hapanowicza - pisał o książce inny znany krakowski historyk prof. Andrzej Chwlaba - jest zgrabnie napisane, narracja jest potoczysta, konstrukcja klarowana, autor nie eksperymentuje, ale odwołuje się do klasycznych opracowań biograficznych i w tym tkwi też tajemnica poważnej wartości merytorycznej”. Z dr. Piotrem Hapanowiczem , historykiem, publicystą, starszym kustoszem Muzeum Krakowa, kierownikiem oddziału Pałac Krzysztofory w historycznej odsłonie "Dobrych książek" rozmawia Jolanta Drużyńska.

Spotkanie z Ireneuszem Kanią, tegorocznym laureatem Nagrody im. Kazimierza Wyki

Ireneusz Kania – pisarz, tłumacz, poliglota. Przełożył ponad sto książek z kilkunastu języków, przede wszystkim romańskich i azjatyckich, a także z greki starożytnej i nowożytnej, hebrajskiego i łaciny. Eseista, specjalista w dziedzinie buddyzmu i kabały. W 1995 roku otrzymał Nagrodę Polskiego PEN Clubu za przekłady literatury obcej na język polski. Miłośnik jazdy na rowerze i pływania. Uprawiał podnoszenie ciężarów w wadze muszej.

W Dobrych Książkach zanurzymy się w świat ptaków

Wszystko za sprawą najnowszej książki Jacka Karczewskiego "Zobacz ptaka. Opowieści po drodze", której fragmenty przeczyta dla nas sam autor.

FENOMEN SIOSTRY FAUSTYNY

Ksiądz Andrzej Draguła opisując miłosierdzie, tak pisze: "Trzeba samemu poznać smak głodu, by pochylić się nad proszącym o chleb. Trzeba samemu poczuć się rozbitkiem, by przyjść z pomocą innemu biedakowi. Diagnoza Augustyna jest dosyć smutna: nie wystarcza nam wspólność człowieczeństwa, potrzebna jest nam jeszcze wspólność nieszczęścia, byśmy się stali wzajem dla siebie miłosierni".

Andrzej Franaszek "Gwiazda piołun" - Opowieści o poezji, podróżowaniu i przyjaźni

Relacje miłosne i przyjacielskie łączące wielkich pisarzy. Miłosz, Czapski, Herbert, Różewicz, Gombrowicz i Iwaszkiewicz w nowej książce, zbiorze esejów Andrzeja Franaszka, autora biografii Miłosza i Herberta. "Gwiazda piołun" to opowieści o poezji, podróżowaniu i przyjaźni. W programie Dobre książki z autorem Andrzejem Franaszkiem rozmawia Katarzyna Fortuna.

„Historia... rachunkiem narodowego sumienia…” - Feliks Koneczny

"Nie o to chodzi w historii, żeby opowiedzieć tysiące zdarzeń, ale o to, żeby opowiedzieć, przez jakie zmiany przechodziły ludzkie sprawy, aż się ułożyły tak, jak są dzisiaj" - pisał w 1902 roku we wstępie do „Dziejów Polski za Piastów” jeden z najwybitniejszych polskich historiozofów, badacz i teoretyk cywilizacji, publicysta, a także krytyk teatralny Feliks Koneczny. Tekst „Dziejów Polski za Piastów” obok „Dziejów Polski” to dwie ważne popularyzatorskie publikacje historyka, które zamieszczone zostały w wydanym w 2022 roku tomie IV "Dzieł zebranych". "Pisząc je, Feliks Koneczny miał na celu upowszechnienie wiedzy o chwalebnej przeszłości Polski oraz uświadomienie narodowe niższych warstw społeczeństwa" - czytamy w opisie od wydawcy. W tomie IV znalazły się także m.in.: tekst historyka dotyczący wybory odpowiedniej taktyki walki politycznej o polskość Górnego Śląska z niemieckim zaborcą, artykuły, w których rozwija swoje poglądy na temat warstwy chłopskiej „Konserwatyzm chłopski” i „Spór o folklor”, a także recenzje z teatru krakowskiego.

"Wierzę, żeby rozumieć" - wywiad rzeka z ks. prof. M. Hellerem

To jeden z najbardziej uznanych kosmologów na świecie. Na trasie jego naukowych podróży są najbardziej prestiżowe ośrodki akademickie – Cambridge, Louvain, Waszyngton, Oxford. Jego książki – a napisał ich ponad 60 – miały 130 wydań i były tłumaczone na wiele języków. Laureat nagrody Tempeltona zwanej teologicznym Noblem od lat stara się przerzucać mosty między nauką a religią. Rozmowa ze światowej klasy polskim uczonym i myślicielem o jego drodze życiowej, która prowadziła przez Sybir, seminarium duchowne, studia filozoficzne na KUL-u, wykłady na wielu renomowanych uczelniach świata. Barwna i wielowątkowa opowieść, do której Michała Hellera sprowokowali Wojciech Bonowicz, Bartosz Brożek i Zbigniew Liana.

Nowy numer Czasu literatury

Czas literatury to krakowski kwartalnik literacki o ogólnopolskim zasięgu. Nowy numer pisma prezentuje Jan Burnatowski - sekretarz redakcji, polonista, doktor nauk humanistycznych, literaturoznawca, krytyk literacki. Znajdziemy w nim m.in. rozdział poświęcony literaturze fantasy, o której pisze Radek Rak, pierwszy raz publikowane w Polsce opowiadania Icchoka Baszewisa Singera i wiersze Emily Dickinson.

„Pamiętnik Mary Berg” i „Dziennik Janki Goldstein”

„Pamiętnik Mary Berg” i „Dziennik Janki Goldstein” to dwa bardzo różne, a jednocześnie niezwykle prawdziwe w swej szczerości świadectwa z czasów Zagłady. Pierwsze wydanie „Pamiętnika Mary Berg”, czyli Miriam Wattenberg ukazało się jeszcze w czasie wojny w 1944 roku w Stanach Zjednoczonych. Rodzina Miriam, dzięki obywatelstwu amerykańskiemu matki została wymieniona na jeńców niemieckich internowanych przez aliantów. Najnowsze wydanie „Pamiętnika” ukazało się nakładem Wydawnictwa Pruszyński i Ska. „Dziennik Janki Goldstein” po raz pierwszy wydany został blisko osiemdziesiąt lat od jego napisania przez Żydowskie Muzeum Galicja w Krakowie. Oba zapisy to dwa ważne świadectwa holokaustu, dwa odmienne losy młodych żydowskich kobiet, z których jedna trafiła do warszawskiego getta, a druga zamknięta została w krakowskim getcie. Mary Berg stara się zanotować jak najwięcej z tego co dzieje się dookoła niej w getcie warszawskim, a potem na Pawiaku i w obozie internowanie w Vittel. Stara się być mimo młodego wieku bardzo wnikliwym obserwatorem żydowskiej tragedii, okrucieństwa okupanta i bezbronności poddanej represjom społeczności żydowskiej. Janka Goldstein, córka Juliana Goldsteina, działacza m. in. Stowarzyszenia Rękodzielników Żydowskich Szomer Umonim, oraz właściciela Zakładu Artystyczno-Ślusarskiego, który mieścił się w budynkach stanowiących obecnie siedzibę Żydowskiego Muzeum Galicja, skupia się bardziej na sobie, na swoich uczuciach, relacjach z najbliższymi, na swoich tęsknotach, pragnieniach, miłości. W tym zapisie codziennego życia dojmujące jest jednak, przebijające ze stron dziennika, poczucie zamknięcia w getcie. „Pamiętnik Mary Berg” i „Dziennik Janki Goldstein” zapiski powstające w zamkniętej izolowanej przestrzenni getta warszawskiego i krakowskiego powstałe w czasie holokaustu stanowią także - jak podkreśla znawca problematyki zagłady Alvin Rosenfeld profesor anglistyki i judaistyki z Indiana University w Bloomington - odrębny bardzo specyficzny podgatunek literatury więziennej. O tej niezwykłej literaturze czasu holokaustu w historycznej odsłonie „Dobrych książek” Jolanta Drużyńska rozmawia z dr Edytą Gawron z Instytutu Judaistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego, historyczką specjalizującą się w historii współczesnej Żydów, autorką prac dotyczących dziejów Żydów w Krakowie oraz obszaru Galicji, także czasu Zagłady w Krakowie, prezeską Zarządu Fundacji Galicia Jewish Heritage Institute prowadzącej Żydowskie Muzeum Galicja w Krakowie

Pierwsza biografia prof. Jerzego Vetulaniego. Rozmawiamy z autorką

"Vetulani. Piękny umysł, dzikie serce", książka autorstwa Katarzyny Kubisiowskiej to pierwsza biografia Jerzego Vetulaniego. Wybitny naukowiec, podziwiany i uwielbiany, ale też mizogin i egocentryk. Kim był i jaki był Jerzy Vetulani? Katarzyna Kubisiowska pokazuje całą złożoną naturę Jerzego Vetulaniego. Jego życie i dzieło, rodzinę, przyjaciół, uwarunkowania historyczne.

Brakujący fragment rodzinnej historii - nieznane losy radiotelegrafisty z polskiego Dywizjonu 300

"Szew za igłą" Marty Hożewskiej, tłumaczki, pedagog - to niezwykła podróż w głąb historii, której celem było odnalezienie „brakującego fragmentu historii własnej rodziny”. Dzieje nigdy niepoznanego dziadka Antoniego Kaczmarza - żołnierza września 1939 roku, a potem lotnika dywizjonu bombowego RAF-u , jednego z tysięcy Polaków, którzy po klęsce wrześniowej zrobili wszystko, by móc dalej walczyć z bronią w ręku o wolność swojego kraju, zbudowana została z zachowanych listów, fotografii, dokumentów, relacji i wspomnień bliższych i dalszych osób. Dzięki losom Antoniego Kaczmarza, mozolnie przez lata odkrywanych przez jego wnuczkę Martę poznajemy także rzadko przywoływane w historiografii, dla wielu w ogóle nieznane , fakty z czasów II wojny np. internowania żołnierzy polskich walczących u boku wojska francuskiego w 1940 roku w Szwajcarii, czy pobytu aresztowanych Polaków, za nielegalne przekroczenie granicy, w hiszpańskim obozie koncentracyjnym w Miranda de Ebro. Przypomnienie tych mało znanych wydarzeń to także próba ocalenia od zapomnienia dramatycznych losów Polaków w czasie II wojny światowej, to pokazanie całej złożoności wojennych losów, trudnych , niejednoznacznych decyzji podejmowanych, w często granicznych sytuacjach. Starannie wydaną książkę przez wydawnictwo BOSZ uzupełniają dziesiątki fotografii , fragmenty listów, odnalezionych notatek archiwalnych, które sprawiają, że opowieść o losach Antoniego Kaczmarza staje się nam, podobnie jak i autorce, bardzo bliska. Z Martą Hożewską, autorką książki "Szew za igłą" w historycznej odsłonie "Dobrych książek" rozmawia Jolanta Drużyńska. Wtorek 12 kwietnia g. 17:00.

Rozmawiamy z Agnieszką Gajewską, autorką najnowszej biografii Stanisława Lema

„Stanisław Lem. Wypędzony z Wysokiego Zamku” - najnowsza biografia pisarza, autorstwa Agnieszki Gajewskiej. Rozmowa z autorką i fragmenty książki w interpretacji Juliusza Chrząstowskiego w Dobrych Książkach. Zaprasza Katarzyna Fortuna.

Spotkanie z Pavolem Rankovem i tłumaczem jego powieści Tomaszem Grabińskim

Pavol Rankov to jeden z najciekawszych współczesnych pisarzy słowackich. Wykłada na Uniwersytecie Komeńskiego w Bratysławie. Jego twórczość tłumaczona była na język angielski, niemiecki, czeski, węgierski, rumuński, szwedzki, japoński, hindi i arabski. Rankov jest autorem m.in. trzech zbiorów opowiadań, polski wybór ukazał się pod tytułem „Bratysława jest mała” oraz powieści „Matki” i „Legenda o języku”. Książka „Zdarzyło się pierwszego września (albo kiedy indziej)” otrzymała Europejską Nagrodę Literacką, Nagrodę Angelus oraz kilka prestiżowych nagród słowackich.

Moje świadectwo – KL Auschwitz oczyma dziecka

„Dziś z trudem odtwarzam to co mi się przydarzyło. Po ponad osiemdziesięciu latach, nie jestem w stanie przewidzieć, czy migawki, które niczym ostre żyletki przecinają moją pamięć są owocem tego co rzeczywiście przeżyłam, czy tego co po latach opowiedzieli mi kilka lat starsi ocaleli przyjaciele. Jedyną pewną rzeczą jest to, że tam byłam” – pisze Lidia Maksymowicz numer obozowy 70072, bohaterka i współautorka książki Paolo Rodariego „Dziewczynka która nie potrafiła nienawidzić”.

Nowości wydawnictwa Znak

Biografia Agnieszki Holland, nowa książka Wiesława Myśliwskiego i praca o Putinie "Na Kremlu wiecznie zima. Rosja za drugich rządów Putina" - dobre książki Wydawnictwa Znak przedstawia Dominika Kozłowska.

To, co zasłyszane. O "Strefie zgniotu" Elizy Kąckiej

„Strefa zgniotu” Elizy Kąckiej to fragmenty rozmów zasłyszanych na ulicy, autobusie, tramwaju, parku, kamienicy i przetworzonych przez autorkę, która odznacza się wyjątkowych literackim słuchem.

Niepełnosprawni w PRL-u

„Polio w Polsce 1945 – 1989 – studium z historii niepełnoprawności” książka krakowskiego historyka dr. Marcina Stasiaka to bardzo ciekawa próba pokazania peerelowskiej rzeczywistości od strony osób zmagających się ze swoją ułomnością. Trudności leczenia niepełnosprawności będących konsekwencją przebycia takich chorób jak np. polio, niedostrzeganie znaczenia konieczności dostosowania otoczenia do potrzeb niepełnosprawnych w tamtej rzeczywistości wynikały nie tylko z opóźnień cywilizacyjnych spowodowanych m.in. zniszczeniami wojennymi, ale także narzuconą po wojnie Polsce komunistyczną ideologią izolującą państwa tzw. demokracji ludowej od osiągnięć gospodarczych i technologicznych państw zachodnich. Ta pionierska w polskiej historiografii publikacja jest – jak podkreśla M. Stasiak - próbą historycznej analizy niepełnosprawności z uwzględnieniem perspektywy nazywanej historią życia. Próbą dodajmy niezwykle udaną wykorzystującą, co jest dużym atutem książki, wspomnień, relacji osób dotkniętych niepełnosprawnością po przebytej chorobie polio, pokazujących jak postrzegano niepełnosprawnych w czasach PRL-u, jakie role im wyznaczano i jak usiłowano wtopić ich w „społeczeństwo jednakowych”. Dziś polio to już przeszłość, ale jeśli staje się ta choroba przedmiotem badań, dyskusji – to „przede wszystkim w charakterze groźnego memento - przestrogi przed lekceważeniem szczepień ochronnych i jako argument w dyskusjach z przeciwnikami ich stosowania”. W historycznej odsłonie magazynu „Dobre książki” z dr. Marcinem Stasiakiem z Instytutu Historii UJ rozmawia Jolanta Drużyńska. Wtorek 29 marca g. 17

Rozmowa z prof. Andrzejem Stanisławem Kowalczykiem w Dobrych Książkach

„Dzieje narodów – pisze Czesław Miłosz w Ziemi Ulro – mają swoje misteria – należy do nich powołanie polskiego słowa, pisanego po różnych zagranicach”. I dzięki Bogu! Kim byśmy dziś byli bez tego tuzina najlepszych twórców emigracyjnych, bez Instytutu Literackiego w Maisons-Laffitte, bez „Kultury”, bez Jerzego Giedroycia i jego ekipy " - pisze prof. Andrzej Stanisław Kowalczyk - gość Dobrych Książek. To dzięki jego pracy możemy poznać fascynujące listy Konstantego Aleksandra Jeleńskiego - eseisty " genialnego i najlepszego w emigracji " według Giedroycia.

Marzec 68’ w powieści Andrzeja Dziurawca

„Bardzo długi marzec” autorstwa Andrzeja Dziurawca scenarzysty filmowego, dramatopisarza, autora wierszy, opowiadań, reportaży literackich i thrillerów kryminalnych - to niezwykle ciekawa i udana próba literackiego przybliżenia skomplikowanych wydarzeń społeczno-politycznych Marca 68’, widzianych oczyma nieświadomego, nie tylko własnej historii nastolatka. Na trudny okres dojrzewania, pierwszych miłosnych uniesień, rozczarowań, nakłada się, wymuszone wydarzeniami politycznymi, odkrywanie własnej tożsamości. „Ta opowieść zbudowana jest ze wspomnień wielu ludzi, większość opisanych w niej historii zdarzyła się naprawdę - wyznaje autor książki - choć nie zawsze dokładnie tak jak je opisałem”, ale to już przywilej literatury. Natomiast wyłącznie z autentycznych udokumentowanych zdarzeń zbudowany został opis, jak podkreśla autor, 8 marca 1968 roku - dnia pacyfikacji protestów na Uniwersytecie Warszawskim i Krakowskim Przedmieściu. Pod piórem Dziurawca powstał opis dynamiczny, bardzo plastyczny, obrazy jak kadry filmowe: krótkie ujęcie, bliski plan. Niezwykle poruszający zapadający w pamięć fragment powieści, rzetelnej dobrej prozy z mocną historią w tle. Z autorem „Bardzo długiego marca”, pierwszej powieści o polskim Marcu 68’ Andrzejem Dziurawcem w historycznej odsłonie „Dobrych książek” rozmawia Jolanta Drużyńska. Wtorek, 22.03, g. 17.

"Prawdziwe życie" - o Adamie Zagajewskim w pierwszą rocznicę śmierci poety

Poetę wspominają: prof. Marta Wyka i prof. Anna Czabanowska-Wróbel, poeta Krzysztof Siwczyk i Olga Brzezińska - dyrektor programowa Festiwalu Miłosza. Archiwalna rozmowa z Adamem Zagajewskim i wiersze w interpretacji poety.

O myśli - nie tylko o czasie - w kazaniach ks. prof. Michała Hellera

"Na co dzień jesteśmy spętani więzami czasu. Dzień goni za dniem, chwila goni za chwilą. Nawet krótki wypoczynek upycha się gdzieś między obowiązkami. A kazanie – wysłuchane lub może przeczytane – rozrywa ten napięty ciąg i kieruje myśl do obszarów, nad którymi czas nie ma takiej władzy."

„Planeta piołun” Oksany Zabużko

Dziś w Dobrych książkach rozmawiać będziemy z Oksaną Zabużko o jej wydanym niedawno po polsku zbiorze esejów „Planeta piołun”. To bardzo ważna książka ukazująca Ukrainę w kontekście historiozoficznym, kulturowym i literackim. Polskie wydanie ukazało się dwa dni przed wybuchem wojny w Ukrainie. Pierwszy nakład książki już się wyczerpał.

"Trzeba młode dziś położyć życie..." - opowieść o Stanisławie Długoszu

„Który szedł po życie nowe ... Opowieść o poecie - legioniście Stanisławie Długoszu „Teterze” - autorstwa krakowskiego historyka, profesora Uniwersytetu Jagiellońskiego Krzysztofa Karola Daszyka to próba przywrócenia naszej pamięci ważnej postaci polskiej irredenty a jednocześnie poety, którego twórczość jest niezwykłym świadectwem czasów, w których żył. Momentu odzyskania przez Polskę własnej państwowości nie dożył, choć przecież tak bardzo za nim tęsknił.

Dobre książki Wydawnictwa Lokator

Książki bibliofilskie i albumy, twórczość Georgesa Pereca i Franza Kafki, dzieła wybrane Rolanda Topora, serie poetyckie oraz publikacje krakowskich autorów ukazują się w krakowskim wydawnictwie Lokator od 21 lat.

"Widok stąd" Barbary Chyrowicz

Jak odkryć, co wpływa na nasze decyzje? Jak zrozumieć drugich? Dlaczego powinniśmy być powściągliwi, oceniając drugich? Na te i wiele innych pytań odpowiada książka Barbary Chyrowicz „Widok stąd”. Jej autorka jest etyczką, filozofką, profesorką i wykładowczynią Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, gdzie kieruje Katedrą Etyki Szczegółowej. Należy do Zgromadzenia Misyjnego Służebnic Ducha Świętego. Zajmuje się bioetyką, jest członkiem Komitetu Bioetycznego przy PAN. autorką m.in. książki „O sytuacjach bez wyjścia w etyce”.

„Rozczytywanie” Kazimierza Brandysa

W Dobrych Książkach kolejna odsłona cyklu „Rozczytywanie”. Prof. Dorota Kozicka z Katedry Krytyki Współczesnej UJ rozczytuje „Wariacje pocztowe” Kazimierza Brandysa. "Wariacje pocztowe" Kazimierza Brandysa to powieść epistolarna, opowiadająca dzieje rodziny Zabierskich. Ojcowie piszą do synów, synowie do ojców. Korespondencja kolejnych pokoleń ojców i synów trwa przez dwieście lat. Akcja książki rozpoczyna się w roku 1770 i doprowadzona zostaje do roku 1970. Książka pełna elementów groteskowych i komicznych pokazuje jak tworzą się rodzinne i narodowe mity i legendy. Wydana w 1972 roku książka Brandysa była reakcją pisarza na antysemicką nagonkę w marcu 1968 roku.

"Zapomniane dzieje polskiej diaspory w Mandżurii"

„Polacy w Mandżurii - dzieje polskiej kolonii w Harbinie w latach 1895-1966” autorstwa dr. Andrzeja Gizy, krakowskiego historyka i historyka sztuki, dyrektora Stowarzyszenia im. Ludwiga van Beethovena to niezmiernie interesująca i rzadka w naszej historiografii opowieść o mało znanych losach polskiej diaspory na Dalekim Wschodzie. Historia polskiej społeczności w Mandżurii pokazana została na tle wydarzeń historycznych, które kształtowały polityczny, geopolityczny i społeczny obraz Azji południowo-wschodniej w XIX i XX wieku. To polscy mieszkańcy Harbina przez kilkadziesiąt lat krzewili i upowszechniali polską kulturę w Azji i „współtworzyli wielokulturowy pejzaż dalekowschodniej prowincji”. Dużym atutem książki jest jej warstwa ilustracyjna, zawierająca dziesiątki fotografii pochodzących m.in. z niepublikowanych archiwów Klubów Harbińczyków w Polsce. W historycznej odsłonie "Dobrych książek" o Mandżurii i dziejach polskiego ośrodka w Harbinie, który przetrwał do czasów autorytarnego państwa Mao Zedonga z autorem książki Andrzejem Gizą rozmawia Jolanta Drużyńska.

Ks. Józef Tischner i jego teksty na trudne czasy

W tych trudnych, niepewnych czasach trzeba wracać do mistrzów... W Dobrych Książkach „To co najważniejsze” ks. Józefa Tischnera. Bo z myśleniem, cytując Filozofa z Łopusznej - jest tak jak z chodzeniem: „najpierw człowiek się trzyma ręki matki, a potem już sam odkrywa, że już sam potrafi" Dla wielu ks. Józef Tischner jest i był przewodnikiem. Miał w sobie niezwykły dar przyciągania ludzi. Był ponad podziałami i wielu brakuje jego głosu pełnego nadziei. Gościem Dobrych Książek jest Wojciech Bonowicz - biograf i znawca spuścizny ks. Józefa Tischnera.

Ucieczki z "piekła na ziemi"

„Nas nie złamią. Jak Polacy uciekali z Auschwitz” książka Mirosława Krzyszkowskiego i Bogdana Wasztyla - to nie tylko opowieść o wybranych, często najbardziej spektakularnych ucieczkach z „piekła na ziemi” jakim był niemiecki, nazistowski obóz koncentracyjny i zagłady Auschwitz - Birkenau. To także opowieść o ludzkiej przyjaźni, miłości, solidarności, człowieczeństwie w miejscu, w którym usiłowano ją zdeptać, o nadziei i sile która „pozwalała uświadomić okrutnym oprawcom ich bezsilność". To wreszcie opowieść o ludziach , mieszkańcach ziemi oświęcimskiej, partyzantach z oddziału AK „Sosienki”, dzięki poświęceniu których zarówno konspiracja obozowa nie mogłaby odnieść tak wielu sukcesów jak i nie mogłyby udać się dziesiątki ucieczek z obozu. „Chcieliśmy - piszą autorzy książki - aby opowiedziane w niej historie o ludziach w czasach nieludzkich niosły nadzieję także współczesnym społeczeństwom, które nie zawsze wydają się świadome znaczenia ludzkiej solidarności, odpowiedzialności za swoje wybory a także zwykłej ludzkiej przyzwoitości praktykowanej bez względu na przekonania religię i rasy". Z autorami książki: reżyserem, dokumentalistą Mirosławem Krzyszkowskim i Bogdanem Wasztylem - reporterem i publicystą, niezależnym producentem filmowym we wtorkowej historycznej odsłonie "Dobrych książek" rozmawia Jolanta Drużyńska.

Pisarze ze wsi, a motywem przewodnim - kwiaty. O antologii "Kwiatki polskie"

„Kwiatki polskie” antologia opowiadań to książka unikatowa we współczesnej literaturze polskiej, zarówno ze względu na temat, formę, jak i tworzących ją pisarzy. Osiemnastu autorów o wiejskim rodowodzie reprezentuje trzy pokolenia i należy do nieformalnej grupy "Związek pisarzy ze wsi". Są wśród nich autorzy uznani i nagradzani, jak choćby urodzony w latach 30. Marian Pilot, wybitny poeta Zbigniew Machej, czy też młoda pisarka Aleksandra Zielińska. Z Adamem Wiedemannem - redaktorem antologii, autorem jednego z opowiadań i Marcinem Polakiem - autorem wstępu, rozmawia Katarzyna Fortuna.

"Piękny Bóg, piękny Człowiek"

"Rzeczywistość nie jest jednogłosowa – piękna albo zła. Konieczne jest myślenie polifoniczne, które chroni przed dwoma błędami: rozpaczą w spotkaniu ze złem i z zuchwałością w chwilach powodzenia. Jeżeli ktoś chciałby zapytać, o czym jest ta książka, o pięknie czy o złu, otrzyma następującą odpowiedź: o pięknie, któremu przydarza się zło i brzydota, albo też o złu widzianym z perspektywy piękna". Gościem "Dobrych Książek" jest Tomasz Gałuszka OP, teolog, prof. historii średniowiecza. Zajmuje się historią papiestwa, teologii i biblistyki średniowiecznej, prawa karnego, herezjami i ruchami świeckich. Pracuje nad średniowiecznymi rękopisami m.in. dzieł św. Tomasza z Akwinu. Książkę jej autor - dedykował m.in. braciom i siostrom z Zakonu Kaznodziejskiego w 800. rocznicę przybycia dominikanów do Polski (1222-2022). Zaprasza Anna Kluz-Łoś.

O kobietach, pamiętnikach i przyjaznym projektowaniu z Małgorzatą Szczurek - redaktorką naczelną Wydawnictwa Karakter

Małgorzata Szczurek - romanistka, redaktorka, tłumaczka, współzałożycielka i redaktorka naczelna Wydawnictwa Karakter. Wcześniej związana ze Znakiem, gdzie m. in. kierowała działem literatury pięknej. Laureatka Nagrody Wielkiego Redaktora, Kawalera Orderu Literatury i Sztuki za promowanie literatury frankofońskiej i Nagrody „Literatury na Świecie” za przekład. W Radiu Kraków Kultura gościła ją Katarzyna Fortuna.

Zapomniani uchodźcy galicyjscy

„Galicyjski eksodus. Uchodźcy podczas I wojny światowej w monarchii Habsburgów” autorstwa krakowskiego historyka Kamila Ruszały to wyjątkowa w naszej historiografii próba pokazania wypartej, zapomnianej historii setek tysięcy Galicjan, którzy od jesieni 1914 roku, szukając w obliczu wojny bezpiecznego miejsca w głębi państwa Habsburgów, którego byli obywatelami napotykali zamiast pomocy i współczucia mur niechęci obojętności a nawet wrogości. Zbiorowy portret uchodźców galicyjskich: Polaków, Żydów, Ukraińców czy Niemców odmalowany został z niezwykłą pieczołowitością dzięki dotarciu przez autora do źródeł austriackich, czeskich, węgierskich, słoweńskich, ukraińskich i polskich. Mieszkańcy monarchii spotkali się po raz pierwszy w warunkach kryzysu wojennego tuż przed agonią własnego Państwa. O zapomnianym doświadczeniu uchodźstwa czasów I wojny światowej we wtorkowej, historycznej odsłonie Dobrych Książek. Jolanta Drużyńska rozmawia z dr. Kamilem Ruszałą, adiunktem w Instytucie Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego, który zajmuje się dziejami Austro- Węgier, okresem I wojny światowej i upadku imperium Habsburgów. Wtorek 22 lutego g. 17.

Z Tomaszem Różyckim o najnowszym tomie poezji "Ręka pszczelarza"

"Ręka pszczelarza" nowy tom poezji Tomasza Różyckiego to zbiór wierszy powstałych w Berlinie. To też świadectwo czasu pandemii. Poeta chodzi po mieście i zapisuje obrazy. Zagląda w zaułki zamieszkane przez migrantów, uchodźców i meneli. Ważnym miejscem, wokół którego koncentruje się wiele tekstów, jest ogród zoologiczny, Tiergarten. Mamy tu wątki i postaci mitologiczne, nawiązania do "Sanatorium pod Klepsydrą" Brunona Schulza, "Czarodziejskiej góry" Tomasza Manna i poezji Wisławy Szymborskiej. Tom wieloznaczny i niezwykle wciągający.

"Ikony. Historia i teologia" Nikodima Kondakowa

Prawosławni teologowie często mówią, że to nie człowiek wybiera ikonę, lecz to ona wybiera człowieka. Niewątpliwie wybrała też Nikodima Kondakowa, żyjącego na przełomie XIX i XX wieku rosyjskiego historyka - światowy autorytet w dziedzinie sztuki bizantyjskiej i dawnej Rosji. Jego dzieło "Ikony. Historia i teologia" mówi wiele o tym mistycznym świecie, ale pokazuje też marzenia o potędze Imperium Rosyjskiego, także w kontekście ikonopisarstwa. Tłumacz książki Stanisław Ulicki zwraca także uwagę na wypatrzenia pisania ikon, sztuki, która pod koniec XIX wieku zaczęła mieć charakter masowy, często gubiąc artyzm i sacrum. Zaprasza Anna Kluz-Łoś.

„Dybuk mniemany” Andrzeja Barta

W najnowszej powieści Andrzeja Barta „Dybuk mniemany” narratorem jest sam autor, a powieść to zapiski z lat 2019-2020, których zasadniczą część stanowi spotkanie z Danielem Czarewiczem, synem przedwojennego producenta filmowego. Prywatne zapiski autora przeplatają się z pełną zwrotów akcji opowieścią o przedwojennej Warszawie, niemieckiej okupacji, getcie. Żydowscy policjanci, polscy szmalcownicy, zagrabiony majątek. Zagłada i ocalenie. Poczucie winy, brawura, ludzka słabość, ale także poszukiwanie miłości.

„Skarbowa mitologia ” Dolnego Śląska

W historycznej odsłonie "Dobrych książek" opowieść o odkrywaniu poniemieckich „skarbów” na Ziemiach Odzyskanych , które po zakończeniu II wojny światowej stały się świadkiem „polskiej gorączki skarbów”. Od wielu lat śladami owych ukrytych skarbów i nierozwiązanych zagadek historii podąża wrocławska dziennikarka, podróżniczka autorka kilkunastu książek Joanna Lamparska. „Ostatni świadek. Historie strażników hitlerowskich skarbów” to próba rozwikłania losów niemieckiego sapera, świadka ukrycia nazistowskiego skarbu, który nie wiadomo dlaczego pozostał na Dolnym Śląsku i po latach postanowił ujawnić skrzętnie skrywaną tajemnicę. Ale to także fascynująca opowieść o wojennym i powojennym Dolnym Śląsku, o ludzkiej zachłanności, zdradzie, nikczemności i pamięci, która buduje tożsamość dzisiejszych mieszkańców tego regionu. Z Joanną Lamparską o jej najnowszej książce rozmawia Jolanta Drużyńska.

Pierwsza polska powieść inspirowana słynną tragedią na Przełęczy Diatłowa

W Radiu Kraków Kultura o "Przełęczy" Krzysztofa Domaradzkiego, która 23 lutego wydana zostanie nakładem Wydawnictwa Literackiego. To pierwsza polska powieść inspirowana słynną tragedią na Przełęczy Diatłowa. Thriller, nawiązujący do prawdziwych wydarzeń, opowiada o wstrząsającej tajemnicy XX wieku. Jedna z największych zagadek kryminalnych ZSRR nadal wywołuje ogromne emocje. Zimą 1959 roku grupa doświadczonych wspinaczy wyrusza w góry Uralu Północnego. Bazę opuszcza dziewięcioro turystów. Nie wraca nikt. Przez lata powstały dziesiątki teorii spiskowych, ale to, co wydarzyło się naprawdę na zboczu góry Chołatczahl, nie zostało wyjaśnione do dziś. Krzysztof Domaradzki, zainspirowany tymi wydarzeniami, opowiada wciągającą historię kryminalną. Prawda miesza się z fikcją. Ponad sześćdziesiąt lat po tragedii prywatny detektyw Żenia Kowalczuk i prawniczka Anna „Uzi” Gamowa dostają zadanie od wysoko postawionego polityka: mają odtworzyć przebieg wyprawy i odkryć winnych śmierci turystów. Jednak ludzie, którzy przez lata zatajali fakty o tragedii, zrobią wszystko, by świat nie poznał prawdy. Wątek współcześnie prowadzonego śledztwa przeplata się z historią uczestników wyprawy. Z Krzysztofem Domaradzkim rozmawia Katarzyna Fortuna.

"Bóg nie wyklucza" - a Kościół?

Czy Kościół może być wspólnotą, która nikogo nie wyklucza? Czy chrześcijanin zawsze powinien stawać po stronie atakowanego, bez względu na jego poglądy? - odpowiedzi na te pytania znaleźć można w książce "Bóg nie wyklucza". Jej bohater ks. prof. Alfred Wierzbicki właśnie został oczyszczony z zarzutów dotyczących krytyki episkopatu i Kościoła. Uczelniana Komisja Dyscyplinarna ds. Pracowników KUL badała jego sprawę przez rok. Kim jest ten, który stanął w obronie ludzi wykluczonych? Ks. prof. Alfred Wierzbicki – filozof, etyk, wieloletni kierownik Katedry Etyki Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego – dla jednych jest renegatem, dla innych jasnym światłem w kościelnym dyskursie, dla którego Ewangelia wymaga świadectwa w życiu codziennym. Dobre Książki - zaprasza Anna Kluz-Łoś.

„Białe noce" - debiut prozatorski Urszuli Honek

„Białe noce" - zbiór opowiadań Urszuli Honek, to debiut prozatorski uznanej poetki, laureatki m.in. Nagrody Rilkego, Krakowa Miasta Literatury UNESCO i Nagrody im. Adama Włodka. Piękna, różnorodna stylistycznie i gatunkowo książka o miłości, śmierci, samotności i przemijaniu. Realizm miesza się tu z fantazją, jawa ze snem. Mamy elementy fantastyki, grozy, groteski i akcenty humorystyczne. Opowieść, umiejscowiona we wsi Binarowa niedaleko Gorlic, ukazuje życie kilkorga bohaterów, kobiet, mężczyzn i dzieci. Ich losy przenikają się i przeplatają zmierzając do zaskakującego finału. Każda postać mówi własnym głosem. Z Urszulą Honek rozmawia Katarzyna Fortuna.

Burzliwe dzieje Azji Wschodniej w XX wieku

Świat prastarych cywilizacji Azji Wschodniej przeżywał w XX wieku nieznany dotąd w dziejach czas upadku, z którego tylko jego część potrafiła się dźwignąć a nawet stanąć na szczycie ekonomicznych potęg światowych. O dziejach Azji Wschodniej w XX wieku opowiada książka prof. Jakuba Polita pt. „Smutny kontynent. Epizody i sylwetki z dziejów Azji Wschodniej w XX wieku”, której nowe wydanie ukazało się jesienią 2021 w krakowskim wydawnictwie Arcany. Prof. Jakub Polit, związany z Instytutem Historii UJ (Pracownia Historii Powszechnej Najnowszej) jest jednym z najwybitniejszych znawców historii Dalekiego Wschodu, autorem wielu publikacji dotyczących wydarzeń w tamtym rejonie także biografii Czang Kaj - szeka czy cesarza Hirohito. „Smutny kontynent. Epizody i sylwetki z dziejów Azji wschodniej w XX wieku” - to niezwykle ciekawa i pouczająca wyprawa w dzieje Azji Wschodniej – „regionu - jak podkreśla wydawca książki - którego znaczenie we współczesnym świecie wciąż wzrasta i gdzie krzyżują się interesy wielu, nie tylko lokalnych potęg”. W historycznej odsłonie magazynu „Dobre książki” z prof. J. Politem o jego książce „Smutny kontynent...” rozmawia Jolanta Drużyńska.

„Awaria Świata” - wiersze Ewy Lipskiej z muzyką Leszka Hefi Wiśniowskiego

„Awaria Świata” - to tytuł płyty zawierającej głos Ewy Lipskiej, czytającej własne wiersze oraz muzykę, skomponowaną, wykonaną i zaaranżowaną przez multiinstrumentalistę Leszka Wiśniowskiego. Leszek Wiśniowski (pseudonim Hefi) – lider zespołu HeFi Quartet, flecista, kompozytor i pedagog Akademii Muzycznej im. Krzysztofa Pendereckiego w Krakowie, związany jest z jazzem i muzyką współczesną. Wiersze pochodzą z z dwóch tomów poetki: „Pamięć Operacyjna” i „Czytnik Linii Papilarnych”. Każdy wiersz na płycie stanowi oddzielną kompozycję, większość zawiera improwizowane partie, zagrane na flecie, saksofonie, bądź klarnecie basowym. Cztery utwory wykonane solo, są przetworzoną figurą melodyczną utworu tytułowego, tworzą leitmotiv płyty. Całość kończy instrumentalny Epilog. Estetycznie materiał trudno jednoznacznie klasyfikować, bywa bliski jazzowi i muzyce współczesnej. Instrumenty wykorzystane w projekcie: flet piccolo, flet sopranowy C, flet altowy, flet basowy, shakuhachi, saksofony sopranowy i tenorowy, klarnet i klarnet basowy, fortepian, smyki Spitfire Audio i inne brzmienia wirtualne. Z autorami albumu rozmawia Katarzyna Fortuna.

Masnawi Dżalaloddina Rumiego. Jedno z największych arcydzieł literatury światowej

"Wydanie pierwszej księgi „Masnawi” w przekładzie Alberta Kwiatkowskiego jest w polskiej kulturze wydarzeniem porównywalnym do pierwszego przekładu „Iliady” Homera" - Michał Cichy. Dżelaladdin Rumi (1207-1273) – to najwybitniejszy, wciąż popularny, poeta suficki, mistyk perski, teolog islamski; założyciel bractwa „wirujących derwiszy” (maulawijja). Masnawi – ogromne, liczące sobie około 25 tysięcy dwuwierszy dzieło Dżalaloddina Rumiego uznane jest za jedno z największych arcydzieł literatury światowej i za najważniejszy po Koranie tekst mistyczny islamu. Do tej pory poemat przetłumaczono zostało na 17 języków, najczęściej prozą. Polski przekład Alberta Kwiatkowskiego jest wierszem.

Wspominamy Wisławę Szymborską w 10. rocznicę jej śmierci

O Wisławie Szymborskiej, w 10. rocznicę śmierci poetki, rozmawiamy w Dobrych książkach w Radiu Kraków Kultura. Goście programu to: Krystyna Krynicka, właścicielka wydawnictwa a5, wydawczyni i przyjaciółka Noblistki oraz Michał Rusinek - prezes Fundacji Wisławy Szymborskiej.

"Armenia - ...tu na nowo miał zacząć się świat..."

„...generalnie w Armenii wszystko jest „naj”. Bóg wyżej rozpiął niebiosa nad Armenią, bo upodobał sobie tę ziemię. Podczas biblijnego potopu, kiedy według Księgi Rodzaju „ powiał wiatr nad całą ziemią i wody zaczęły opadać” Arka Noego osiadła na szczycie Araratu – świętej góry Ormian. Tu na nowo miał zacząć się świat...” - to cytat z książki reporterskiej Andrzeja Brzezieckiego i Małgorzaty Nocuń zat. „Armenia. Karawany śmierci”. Drugie wydanie książki ukazało się w wydawnictwie Czarne pod koniec października 2021 roku. O Armenii, pierwszym państwie na świecie, które przyjęło chrześcijaństwo, jego wielkiej ale i tragicznej przeszłości a także skomplikowanej, wynikającej z tej przeszłości, teraźniejszości w historycznej odsłonie „Dobrych książek” Jolanta Drużyńska rozmawiać będzie z Andrzejem Brzezieckim, historykiem, dziennikarzem, publicystą, autorem m.in. biografii Tadeusza Mazowieckiego czy książek o asach polskiego wywiadu „Czerniawski. Polak który oszukał Hitlera”, ”Wielka Gra majora Żychonia”. Dobre książki, premiera we wtorek 1 lutego, godzina 17.

"Rozczytywanie Dąbrowskiej"

O Marii Dąbrowskiej mówimy dziś głównie w kontekście biograficznym. Powstało kilka prac o jej życiu, licznych romansach i związku z Anną Kowalską. A czy znamy i doceniamy twórczość autorki "Nocy i Dni"? Rozczytywać Dąbrowską będą w programie Dobre Książki, prof. Dorota Kozicka i prof. Monika Świerkosz z UJ, autorki książki "Rozczytywanie Dąbrowskiej". Zapraszamy!

O "Prorokach" A.J. Heschela

"Jakim człowiekiem jest prorok?" – pyta we wstępie do Proroków Abraham Joshua Heschel, jeden z największych teologów żydowskich XX wieku. Anna Kluz-Łoś w magazynie literackim Dobre Książki rozmawia z prof. A. Gorzkowskim.

Literackie premiery w 2022 roku

"Bowie w Warszawie "Doroty Masłowskiej, "Selkis" Gai Grzegorzewskiej, "Żywe morze snów na jawie" Richarda Flanagana, dzieła Philipa Rotha i wiele wiele innych. Literackie premiery w 2022 roku w Wydawnictwie Literackim prezentuje Marcin Baniak - dyrektor ds. promocji WL.

Z Piotrem Zychowiczem o "Aliantach"

W żadnej tak dobrze, jak w tej publikacji nie sprawdza się powiedzenie, że historię piszą zwycięzcy. Ostatnia z książek Piotra Zychowicza, znanego publicysty, historyka, autora wielu książek dotyczących historii XX wieku z cyklu "Opowieści niepoprawne politycznie" pt. „Alianci” to wstrząsająca opowieść o tym, że w wojnach nie ma tylko jednej złej i tylko jednej dobrej strony. Zbrodnie bywają popełniane przez jednych i drugich uczestników konfliktu. O „niepoprawnych politycznie” zachowaniach aliantów podczas drugiej wojny światowej i po jej zakończeniu w historycznej odsłonie „Dobrych książek” Jolanta Drużyńska rozmawia z Piotrem Zychowiczem.

Rozmowy o tym, co najważniejsze

Katarzyna Kubisiowska o swojej książce "Blisko, bliżej".